6. İmmib
Endüstriyel Tasarım Yarışmaları Komite Üyesi ve
Plastik
Ürünler Kategorisinde Seçici Kurul Üyesiydim.
Sanayi,
akademisyen ve profesyonel tasarımcılardan oluşan jüri grubumuzla
2010'un
en iyi tasarımlarını seçtik.
18 Ekim 2010 Pazartesi
14 Ekim 2010 Perşembe
ETMK - YEM PANEL "YAPI SEKTÖRÜNDE KATMA DEĞER YARATAN YENİLİKÇİ TASARIMLAR"
"Yapı Ürünleri Sektöründe
Katma Değer Yaratan
Yenilikçi Tasarımlar İçin Değerlendirmeler, Öneriler" Paneli
14 Ekim 2010 tarihinde YEM'de gerçekleşti.
Yapı
sektöründen endüstriyel tasarımcılar ile sektörün pazarlama
ve firma
temsilcilerini bir araya getirecek olan panelin katılımcıları
şöyle:
Konuşmacılar
Sadi Burat - Kurucu Başkan | BOCCİ
Özlem Devrim, ETMK İstanbul Şb Başkanı
Ercüment Hizal - Genel Müdür | WİTTUR Turkiye
Atilla Kuzu - Kurucu Ortak | ZOOM Tasarım Proje Uygulama
Akın Nalça - Tasarımcı, Yönetici | TERMINAL Design
Sunum Yapacak Tasarımcılar
Nagehan Kılıçarslan - Tasarımcı, Ortak | CAMEKS
Tamer Nakışçı - Endustriyel Tasarimcı
Seyman Çay - Endüstriyel Tasarımcı, Ortak | MG Design
Konuşmacılar
Sadi Burat - Kurucu Başkan | BOCCİ
Özlem Devrim, ETMK İstanbul Şb Başkanı
Ercüment Hizal - Genel Müdür | WİTTUR Turkiye
Atilla Kuzu - Kurucu Ortak | ZOOM Tasarım Proje Uygulama
Akın Nalça - Tasarımcı, Yönetici | TERMINAL Design
Sunum Yapacak Tasarımcılar
Nagehan Kılıçarslan - Tasarımcı, Ortak | CAMEKS
Tamer Nakışçı - Endustriyel Tasarimcı
Seyman Çay - Endüstriyel Tasarımcı, Ortak | MG Design
1 Ekim 2010 Cuma
BUILDIST 2010
MİMARLIK. İNOVASYON, TASARIM VE TEKNOLOJININ YENİ BULUŞMA NOKTASI
PANEL KATILIMCILARI
Özlem Devrim - ETMK İstanbul Başkanı - Endüstriyel Tasarımcı
Aslı Erkesim - Carisa Radyatör
Atilla Kuzu - Zoom TPU Design - İç Mimar
Tamer Nakışçı - Nakışçı Tasarım- Endüstriyel Tasarımcı
Benan Kapucu - Moderatör/ Hafele Proje Koordinatörü
1 Temmuz 2010 Perşembe
WIDD Dünya Endüstriyel Tasarım Günü - World Industrial Design Day
ETMK İstanbul Şube başkanlığım döneminde (2010 Şubat -2011 Haziran)
WIDD Dünya Endüstriyel Tasarım Gününü büyük bir organizasyon ile kutladık.
29 Haziran 2010
28 Haziran 2010 Pazartesi
2010 WIDD - DÜNYA TASARIM GÜNÜ ARKİTERA RÖPORTAJI
ENDÜSTRİYEL TASARIMIN BİR MİLLİ MESELE OLARAK ELE ALINMASI VE BİR MİLLİ POLİTİKA İLE DESTEKLENMESİ GEREKTİĞİNE İNANIYORUM.
29 Haziran Dünya Endüstriyel Tasarım Günü (WIDD) ve ETMK'nın faaliyetlerine yönelik, ETMK İstanbul Şubesi Başkanı Özlem Devrim ile söyleşi gerçekleştirdik.
Dünya Tasarım Günü 2010 - Arkitera Röportajı Linki >>
WIDD World Industrial Design Day Web Site >>
ICSID (International Council of Societies of Industrial Design) kuruluş günü olan 29 Haziran'ı, 2008'de 50. yılına girdiğinde, Dünya Endüstriyel Tasarım Günü (World Industrial Design Day) olarak kutlama kararı aldı. O günden beri birçok ülkede çeşitli tasarım etkinlikleri ile kutlanmakta olan Dünya Endüstriyel Tasarım Günü bu yıl dönümü ile dördüncü kez kutlanacak.
Dünya Endüstriyel Tasarım Günü (WIDD) ve ETMK'nın bu kutlamalara bakış açısı üzerine, ETMK İstanbul Şubesi Başkanı Özlem Devrim ile söyleşi yaptık.
Mezuniyetinden bu yana 15 yıldır süregelen profesyonel iş hayatının yanı sıra ETMK İstanbul Şube Başkanlığı görevini de 2010 yılı Şubat ayında yüklenmiş olan Devrim, iki üniversitede yarı zamanlı öğretim üyeliği yaparken, mezun olduğu üniversitede de master çalışmalarına devam ediyor. Uzmanlık konusu olarak seçtiği "trend yönetimi" üzerine araştırma ve çalışmalarına devam ederken, davet edildiği birçok üniversitede stratejik tasarım yönetimi, trend yönetimi, ürün-marka kimliği tasarımı ve benzer konularda sunumlara ve derslere de giriyor.
Derya Yazman: Öncelikle Endüstriyel Tasarımcılar Meslek Kuruluşu hakkında bilgi verebilir misiniz? Amaç ve çalışmalarından kısaca bahsedebilir misiniz?
Özlem Devrim: ETMK, 1980 yılında Ankara'da, ODTÜ mezunu bir grup endüstriyel tasarımcı tarafından kurulmuş mesleki bir dernektir. Endüstriyel tasarım eğitiminin ülke çapında yaygınlaşmasına paralel olarak bugün, merkez Ankara ile İstanbul ve İzmir şubeleri şeklindeki yapılanmasında 350'ye yakın aktif üyesi vardır. Dernek olarak temel hedefimiz (meslektaşlar olarak hepimizin ortak dileği, ortak amacımız) mesleğimizi, toplumun üretici ve tüketicileri ile her kesimine layıkıyla tanıtabilmektir. Bu bağlamda, endüstriyel bir ürüne en yüksek katma değeri, sadece ve sadece "endüstriyel tasarım"ın katabileceği bilincini toplumun her kesimine kabul ettirebilmek bizim dernekçe en temel uğraşımızdır. Ben, kişisel olarak, endüstriyel tasarımın bir milli mesele olarak ele alınması ve bir milli politika ile desteklenmesi gerektiğine de inanıyorum. Özgün mühendislik çözümlerini içeren bir ürünün dünya piyasalarında müşteri bulabilmesi için, mutlak surette bir endüstriyel tasarımcının elinde şekillenmesi gerektiğini düşünüyorum. Geleneklerimizin, kültürümüzün, inançlarımızın ışığında endüstriyel tasarımcılarımız tarafından şekillendirilmiş her türlü mühendislik çözümlerimizin, ülkemize çok büyük katma değerler kazandıracağı günleri umutla bekliyor ve bunun için çalışıyorum. ETMK olarak, kurumsal anlamda, mesleki haklarımızı ve yetkilerimizi oluşturmak ve korumak, meslektaşlar arası iletişim ve dayanışmayı güçlendirmek, ilgili kuruluşlarla meslektaşlarımız arasında köprü vazifesi görmek gibi konularda faaliyet gösteriyoruz. Mesleki anlamda ulusal sınırlarımız içinde tek dernek olan, 1980 doğumlu ETMK'nın İstanbul Şubesi, 1998 yılında faaliyete geçti. Bu yıl, 2011 yılının Mart ayında açılan İzmir Şubemiz ile birlikte daha da güçlenen derneğimiz, önümüzdeki yıllarda şubelerini arttırmak ve mesleğimizin/meslektaşlarımızın temsiliyetini daha da genişletebilmek/arttırabilmek amacı ve görevi ile yüklüdür.
DY: Türkiye'deki "endüstriyel tasarım" konusundaki gelişmeleri ve önemi nasıl değerlendiriyorsunuz?
ÖD: Evinde ekmek makinası olanların bile "Acaba bir ekmek nasıl inovatif olabilir?" diye çeşitli un ve katkı malzemeleri karışımlarını denediği bir çağda yaşıyoruz. Ev kadınlarının bile akşam yemeğine çorba hazırlarken "Bu çorba kendi farkındalığını yaratacak mı?" diye abartılı bir uğraş içine girdiklerini gözlemliyoruz. Eğer mutfakta biz varsak, bunu zaten biz, kendimiz her an yaşıyoruz. Özel hayatın böyle olduğu bir çağda iş dünyası da bu akımdan kurtulamıyor. Bütün şirketlere "inovatif" ve "farklı" olmaları gerektiği söyleniyor. Kitaplar, seminerler, kongreler ve benzer bir çok etkinliklerle şirket yapılanmalarına "inovasyon" ve "farkındalık" getirebilecek çeşitli yollar, usul ve yöntemler öğütleniyor. Fakat bu kavramların içerikleri, adeta birer sihirli asa imişler gibi hep anlaşılmaz kalıyor. Piyasadaki örnekleri ile gerekliliği ve getirisi ispatlanabiliyor fakat nasıl olabileceği öğretilemiyor. Çünkü böyle bir öğreti, her değişkende işleyen ortak ve kesin bir yol/yöntem yok. Ekmek bilindik, çorba bilindik ise, nerede ve nasıl yapıldıklarının bir önemi yok. Asırlardır yenilen ve damak tadımızda değişmez bir asgari farkındalık yaratmış olan bir çorbaya, (örneğin) şeker katmanın "inovatif olamayacağı" ve "farklılık yaratamayacağı" gerçeği ile yüzleşmek, çoğu üreticiyi bildiği en kolay yola, yani kopyacılığa geri döndürüyor. Bildik, asırlardır bilinen bir çorbanın, yepyeni bir tabakta sunulması da bir "inovasyon" değildir ama çaresiz kalan üretici, bunun (farkındalık yaratmanın) böyle olduğunu zannedip yanılabiliyor da. İşte burada temel sorun ortaya çıkıyor: Bildik bir çorbayı farklı bir tabakta sunmak, salt kozmetik bir farklılıktır, salt sanatsal bir farklılıktır yani zarf değişmiştir ama içeriği aynıdır. Bilinen içeriğine, geleneksel tadına şeker katmanın ya da tabağı değiştirmenin de bir yararı yok. Oysa ki endüstriyel anlamda "inovatif" olmak, endüstriyel anlamda "farkılılık yaratmak" bambaşka bir şeydir. Bu kavramların içeriğinde, yepyeni bir mühendislik çözümünün yepyeni bir kabukta sunulması olayı vardır. İşte burada temel çözüm, sadece ve sadece mühendis ile endüstriyel tasarımcının el ele, kol kola birlikte çalışması ile ortaya çıkabilir ve burada en önemli husus, endüstriyel tasarımcının, çorbanın tabağını değiştirmekten yani salt bir sanatçı olmaktan çok daha ötelerde bir fonksiyon yüklenmiş olmasıdır. Bu söyleşiyi çok kısa tutabilmek açısından verebileceğim en güzel örnek, nano teknolojinin en verimli şekilde bu yöntemle (bu iş birliği ile) yerli sanayimiz tarafından kullanılmaya başlanması gerektiğine olan inancımdır.
DY: Mesleğiniz disiplinlerarası dayanışmayı gerektiren bir dizi faaliyeti içeriyor. Meslekler arası faaliyet sınırları konusunda sıkıntılar yaşanıyor mu?
ÖD: Endüstri Ürünleri Tasarımı eğitimi veren okullar ve gün geçtikçe artan mezunlarının bu kadar çok olmadığı yıllarda, mesleğin de bilinmezliği nedeniyle ülkemizde bir alan kayması/karmaşası yaşanıyordu. Kopya edilen formları bir yana bırakırsak, özgün ürünlerde endüstriyel tasarımcılığı öncelikle mühendisler ve kalıp tasarımcıları, sonrasında da mimarlar yapıyordu. Günümüzde artık bu alanların sınırlarının belirlendiği söylenebilir. Patronlar, tasarım yapmaktan tamamen vazgeçtiler ve mühendislerimiz ile endüstriyel tasarımcılarımız artık birlikte çalışıyorlar. Endüstriyel tasarımın yükselen bir değer olması ve ürünün satışlarındaki en temel belirleyici olduğunun anlaşılması ve kabul edilmesi ile birlikte, bu alana girmek de başlıbaşına bir sorumluluğu yüklenmek anlamına geliyor artık. Endüstriyel tasarımın cazibesi ile yaydığı çekim gücü, bu alana girmek isteyen diğer alan uzmanlarını ciddi şekilde bir risk analizi /maliyet muhasebesi yapmaya mecbur bırakıyor. Elbette günümüzde de bir mimar, bir modacı, bir mühendis ve hatta bir patron bile endüstriyel tasarım yapabiliyor. Fakat eskisi gibi "Ben yaptım oldu" rahatlığı yok artık. Günümüzde "kalıpçı-mühendis-endüstriyel tasarımcı" üçlemesindeki sınırlar artık kesin çizgilerle belirlenmiş durumda. Fakat globalleşen dünyamızda işveren Fransa'da, mühendis Almanya'da, endüstriyel tasarımcı Türkiye'de ve kalıpçı Çin'de olabiliyor. Disiplinler arası ilişkiler, globalleşen dünya ile birlikte bir sisteme / disiplene kavuştu da diyebiliriz.
DY: Kuruluşunuzun tasarım alanına önemli katkıları var. Birçok sergi, toplantı ve yarışma gibi etkinliklere ev sahipliği yapıyorsunuz. Tüm bu aktivitelere yönelik katılım ve ilgiyi nasıl buluyorsunuz?
ÖD: ETMK başlangıcından bugüne ulusal ve uluslararası arenada ses getiren birçok sergi açtı. Ülkemizde endüstriyel tasarımın salt bir sanat dalı olmadığını, bu sergilerle üretici ile tüketiciye göstermeye çalışırken yurt dışında, bu alanda var olduğumuzu ispatlamak çabası ile hemen her etkinlikte yer aldı. Her fırsatta ve her gerektiğinde, panel/ konferans/ workshop/ seminer vb etkinlikler düzenliyor veya katkıda bulunuyoruz. Rutin devam edenler yanında her yıl yeni bağlantıları derneğe kazandırarak yurt dışı ile iletişim ağımızı genişletiyoruz ve mesleki açıdan bütün dünyayı takip etmeye çalışıyoruz. ETMK geçmişten günümüze kadar düzenlediği ve destekçisi olduğu bütün yarışmalara mesleki hassasiyetle yaklaştı ve bu yaklaşımını piyasanın bütün oyuncularına kabul ettirebilmek adına ciddi bir çaba harcadı ve harcıyor. Amacımız, meslek alanımızda yapılacak bütün yarışmaların organizasyonunda etkin rol almak ve yarışma şartnamelerini mutlak surette mesleki disiplinimize yaraşır şekilde tek elden, dernekçe düzenlemektir. Üniversite sayılarındaki artışla bağlantılı olarak Endüstriyel Tasarım bölümlerinin ve öğrencilerinin, doğal olarak mezunlarının artışını izliyoruz. Ekonomik yönü bir yana artan endüstriyel tasarımcı sayılarının da tetiklediği yarışma eğilimi gün geçtikçe artıyor. Değişik sektörlerden değişik temalar ile açılan bu yarışmalarda sistemli ve mantıklı bir yapılandırma olmasını, düzenleyici ya da destekçisi isek, özellikle ETMK olarak biz istiyoruz. Bu sebeple, dernek içinde bu sistemi oluşturmak amaçlı bir "yarışma komisyonu"muz var. Bu komisyon ile yarışmaları bir sistem üzerinde geliştirmenin yanı sıra yarışmalara duyulan bu yoğun ilginin "yarışma enflasyonu" haline gelmemesi için gerekli önlemleri de almaya çalışıyoruz. Tüm bu etkinliklerin amacı, halka, sanayiciye, kobiye, öğrenciye kısaca toplumun çeşitli kesimlerine ulaşmak. Dikkat edilmesi gereken yegane konu ise, "halk" diye genellemek istediğim hedef kitlenin hafta sonu AVM'lere alternatif olarak gideceği "eğlenceli sergiler" yaratmak yerine, mesajının doğru yazıldığı, ciddiyeti negatif anlamda sorgulanmayan, sahiplenilecek kadar samimi ve gerçek işler yapmak.
DY: 29 Haziran Dünya Tasarım Günü hakkında ne gibi konuları ele almayı planlıyorsunuz? Ne tür aktiviteler gerçekleştireceksiniz?
ÖD: ICSID tarafından 2008 yılında ilan edilen Dünya Tasarım Günü, ETMK tarafından da her yıl kutlanıyor. Bu yıl da bu önemli günü tüm meslektaşlarımızla birlikte bir kokteyl ile kutlayacağız. Kokteylimiz, içinde bizim de irtibat büromuzun olduğu, Kadıköy'deki önemli bir tasarım mekanı olan Tasarımparkı'nda gerçekleşecek. Amacını "Türkiye'deki tasarım ortamına katkıda bulunmak" olarak tanımlayan ve bu doğrultuda çeşitli etkinlikler düzenleyen Tasarımparkı ile iş birliğiyle gerçekleştireceğimiz bu kokteylde meslektaşlarımız, misafirlerimiz ve sponsorlarımızla birlikte olacağız. Tasarımpark'ı alanında başlayacak etkinliğimiz, ana sponsorumuz Kadıköy Belediyesi izni ile Yoğurtçu Parkı'nda devam edecek. Kişisel dileğim, 29 Haziran'ı sadece bir gün olarak kutlamak değil, tasarım günleri ya da haftası şeklinde görmektir. Umarım ETMK, üyelerinin desteğiyle bunu gerçekleştirebilir. Zira mevcut haliyle bu etkinlik sadece 29 Haziran ile kısıtlı, dar kapsamlı bir kutlama, gönül hoşluğu ile geçip gidiyor. Oysa ki ben bu günü, çoğu arkadaşım gibi, mesleğin geleceğinin konuşulduğu, geçmişinin tartışıldığı, deneyimlerin paylaşıldığı, kişilere katma değer sağlayacak irili ufaklı aksiyonların yapılacağı birkaç gün ya da en güzeli bir hafta olabilmesi şeklinde düşlüyorum...neden olmasın!..
ETMK İstanbul Şubesi olarak Türk Tasarımı'nın gelişimine katkıda bulunabilecek çok güçlü projeler hazırlığı içindeyiz. 29 Haziran Dünya Tasarım Günü'nde üyelerimize bu projelerden birinin müjdesini de vereceğiz.
Mesleğin güçlenmesi adına, dayanışma ve birlik içinde olabilme adına, meslektaşlarımızla ETMK çatısının altında hep birlikte olmak istiyoruz. Türk tasarımının hakkettiği kimliği kazanması ve sanayimize tam destek verebilmesi adına başlattığımız çalışmaları güç birliği içinde yürütebilmek için bütün endüstriyel tasarımcıları ETMK'ya üye olmaya davet ediyorum.
Tüm meslektaşlarımızı 29 Haziran Dünya Tasarım Günü'nde ETMK ailesiyle buluşmaya davet ediyorum.
29 Haziran Dünya Endüstriyel Tasarım Günü (WIDD) ve ETMK'nın faaliyetlerine yönelik, ETMK İstanbul Şubesi Başkanı Özlem Devrim ile söyleşi gerçekleştirdik.
Dünya Tasarım Günü 2010 - Arkitera Röportajı Linki >>
WIDD World Industrial Design Day Web Site >>
ICSID (International Council of Societies of Industrial Design) kuruluş günü olan 29 Haziran'ı, 2008'de 50. yılına girdiğinde, Dünya Endüstriyel Tasarım Günü (World Industrial Design Day) olarak kutlama kararı aldı. O günden beri birçok ülkede çeşitli tasarım etkinlikleri ile kutlanmakta olan Dünya Endüstriyel Tasarım Günü bu yıl dönümü ile dördüncü kez kutlanacak.
Dünya Endüstriyel Tasarım Günü (WIDD) ve ETMK'nın bu kutlamalara bakış açısı üzerine, ETMK İstanbul Şubesi Başkanı Özlem Devrim ile söyleşi yaptık.
Mezuniyetinden bu yana 15 yıldır süregelen profesyonel iş hayatının yanı sıra ETMK İstanbul Şube Başkanlığı görevini de 2010 yılı Şubat ayında yüklenmiş olan Devrim, iki üniversitede yarı zamanlı öğretim üyeliği yaparken, mezun olduğu üniversitede de master çalışmalarına devam ediyor. Uzmanlık konusu olarak seçtiği "trend yönetimi" üzerine araştırma ve çalışmalarına devam ederken, davet edildiği birçok üniversitede stratejik tasarım yönetimi, trend yönetimi, ürün-marka kimliği tasarımı ve benzer konularda sunumlara ve derslere de giriyor.
Derya Yazman: Öncelikle Endüstriyel Tasarımcılar Meslek Kuruluşu hakkında bilgi verebilir misiniz? Amaç ve çalışmalarından kısaca bahsedebilir misiniz?
Özlem Devrim: ETMK, 1980 yılında Ankara'da, ODTÜ mezunu bir grup endüstriyel tasarımcı tarafından kurulmuş mesleki bir dernektir. Endüstriyel tasarım eğitiminin ülke çapında yaygınlaşmasına paralel olarak bugün, merkez Ankara ile İstanbul ve İzmir şubeleri şeklindeki yapılanmasında 350'ye yakın aktif üyesi vardır. Dernek olarak temel hedefimiz (meslektaşlar olarak hepimizin ortak dileği, ortak amacımız) mesleğimizi, toplumun üretici ve tüketicileri ile her kesimine layıkıyla tanıtabilmektir. Bu bağlamda, endüstriyel bir ürüne en yüksek katma değeri, sadece ve sadece "endüstriyel tasarım"ın katabileceği bilincini toplumun her kesimine kabul ettirebilmek bizim dernekçe en temel uğraşımızdır. Ben, kişisel olarak, endüstriyel tasarımın bir milli mesele olarak ele alınması ve bir milli politika ile desteklenmesi gerektiğine de inanıyorum. Özgün mühendislik çözümlerini içeren bir ürünün dünya piyasalarında müşteri bulabilmesi için, mutlak surette bir endüstriyel tasarımcının elinde şekillenmesi gerektiğini düşünüyorum. Geleneklerimizin, kültürümüzün, inançlarımızın ışığında endüstriyel tasarımcılarımız tarafından şekillendirilmiş her türlü mühendislik çözümlerimizin, ülkemize çok büyük katma değerler kazandıracağı günleri umutla bekliyor ve bunun için çalışıyorum. ETMK olarak, kurumsal anlamda, mesleki haklarımızı ve yetkilerimizi oluşturmak ve korumak, meslektaşlar arası iletişim ve dayanışmayı güçlendirmek, ilgili kuruluşlarla meslektaşlarımız arasında köprü vazifesi görmek gibi konularda faaliyet gösteriyoruz. Mesleki anlamda ulusal sınırlarımız içinde tek dernek olan, 1980 doğumlu ETMK'nın İstanbul Şubesi, 1998 yılında faaliyete geçti. Bu yıl, 2011 yılının Mart ayında açılan İzmir Şubemiz ile birlikte daha da güçlenen derneğimiz, önümüzdeki yıllarda şubelerini arttırmak ve mesleğimizin/meslektaşlarımızın temsiliyetini daha da genişletebilmek/arttırabilmek amacı ve görevi ile yüklüdür.
DY: Türkiye'deki "endüstriyel tasarım" konusundaki gelişmeleri ve önemi nasıl değerlendiriyorsunuz?
ÖD: Evinde ekmek makinası olanların bile "Acaba bir ekmek nasıl inovatif olabilir?" diye çeşitli un ve katkı malzemeleri karışımlarını denediği bir çağda yaşıyoruz. Ev kadınlarının bile akşam yemeğine çorba hazırlarken "Bu çorba kendi farkındalığını yaratacak mı?" diye abartılı bir uğraş içine girdiklerini gözlemliyoruz. Eğer mutfakta biz varsak, bunu zaten biz, kendimiz her an yaşıyoruz. Özel hayatın böyle olduğu bir çağda iş dünyası da bu akımdan kurtulamıyor. Bütün şirketlere "inovatif" ve "farklı" olmaları gerektiği söyleniyor. Kitaplar, seminerler, kongreler ve benzer bir çok etkinliklerle şirket yapılanmalarına "inovasyon" ve "farkındalık" getirebilecek çeşitli yollar, usul ve yöntemler öğütleniyor. Fakat bu kavramların içerikleri, adeta birer sihirli asa imişler gibi hep anlaşılmaz kalıyor. Piyasadaki örnekleri ile gerekliliği ve getirisi ispatlanabiliyor fakat nasıl olabileceği öğretilemiyor. Çünkü böyle bir öğreti, her değişkende işleyen ortak ve kesin bir yol/yöntem yok. Ekmek bilindik, çorba bilindik ise, nerede ve nasıl yapıldıklarının bir önemi yok. Asırlardır yenilen ve damak tadımızda değişmez bir asgari farkındalık yaratmış olan bir çorbaya, (örneğin) şeker katmanın "inovatif olamayacağı" ve "farklılık yaratamayacağı" gerçeği ile yüzleşmek, çoğu üreticiyi bildiği en kolay yola, yani kopyacılığa geri döndürüyor. Bildik, asırlardır bilinen bir çorbanın, yepyeni bir tabakta sunulması da bir "inovasyon" değildir ama çaresiz kalan üretici, bunun (farkındalık yaratmanın) böyle olduğunu zannedip yanılabiliyor da. İşte burada temel sorun ortaya çıkıyor: Bildik bir çorbayı farklı bir tabakta sunmak, salt kozmetik bir farklılıktır, salt sanatsal bir farklılıktır yani zarf değişmiştir ama içeriği aynıdır. Bilinen içeriğine, geleneksel tadına şeker katmanın ya da tabağı değiştirmenin de bir yararı yok. Oysa ki endüstriyel anlamda "inovatif" olmak, endüstriyel anlamda "farkılılık yaratmak" bambaşka bir şeydir. Bu kavramların içeriğinde, yepyeni bir mühendislik çözümünün yepyeni bir kabukta sunulması olayı vardır. İşte burada temel çözüm, sadece ve sadece mühendis ile endüstriyel tasarımcının el ele, kol kola birlikte çalışması ile ortaya çıkabilir ve burada en önemli husus, endüstriyel tasarımcının, çorbanın tabağını değiştirmekten yani salt bir sanatçı olmaktan çok daha ötelerde bir fonksiyon yüklenmiş olmasıdır. Bu söyleşiyi çok kısa tutabilmek açısından verebileceğim en güzel örnek, nano teknolojinin en verimli şekilde bu yöntemle (bu iş birliği ile) yerli sanayimiz tarafından kullanılmaya başlanması gerektiğine olan inancımdır.
DY: Mesleğiniz disiplinlerarası dayanışmayı gerektiren bir dizi faaliyeti içeriyor. Meslekler arası faaliyet sınırları konusunda sıkıntılar yaşanıyor mu?
ÖD: Endüstri Ürünleri Tasarımı eğitimi veren okullar ve gün geçtikçe artan mezunlarının bu kadar çok olmadığı yıllarda, mesleğin de bilinmezliği nedeniyle ülkemizde bir alan kayması/karmaşası yaşanıyordu. Kopya edilen formları bir yana bırakırsak, özgün ürünlerde endüstriyel tasarımcılığı öncelikle mühendisler ve kalıp tasarımcıları, sonrasında da mimarlar yapıyordu. Günümüzde artık bu alanların sınırlarının belirlendiği söylenebilir. Patronlar, tasarım yapmaktan tamamen vazgeçtiler ve mühendislerimiz ile endüstriyel tasarımcılarımız artık birlikte çalışıyorlar. Endüstriyel tasarımın yükselen bir değer olması ve ürünün satışlarındaki en temel belirleyici olduğunun anlaşılması ve kabul edilmesi ile birlikte, bu alana girmek de başlıbaşına bir sorumluluğu yüklenmek anlamına geliyor artık. Endüstriyel tasarımın cazibesi ile yaydığı çekim gücü, bu alana girmek isteyen diğer alan uzmanlarını ciddi şekilde bir risk analizi /maliyet muhasebesi yapmaya mecbur bırakıyor. Elbette günümüzde de bir mimar, bir modacı, bir mühendis ve hatta bir patron bile endüstriyel tasarım yapabiliyor. Fakat eskisi gibi "Ben yaptım oldu" rahatlığı yok artık. Günümüzde "kalıpçı-mühendis-endüstriyel tasarımcı" üçlemesindeki sınırlar artık kesin çizgilerle belirlenmiş durumda. Fakat globalleşen dünyamızda işveren Fransa'da, mühendis Almanya'da, endüstriyel tasarımcı Türkiye'de ve kalıpçı Çin'de olabiliyor. Disiplinler arası ilişkiler, globalleşen dünya ile birlikte bir sisteme / disiplene kavuştu da diyebiliriz.
DY: Kuruluşunuzun tasarım alanına önemli katkıları var. Birçok sergi, toplantı ve yarışma gibi etkinliklere ev sahipliği yapıyorsunuz. Tüm bu aktivitelere yönelik katılım ve ilgiyi nasıl buluyorsunuz?
ÖD: ETMK başlangıcından bugüne ulusal ve uluslararası arenada ses getiren birçok sergi açtı. Ülkemizde endüstriyel tasarımın salt bir sanat dalı olmadığını, bu sergilerle üretici ile tüketiciye göstermeye çalışırken yurt dışında, bu alanda var olduğumuzu ispatlamak çabası ile hemen her etkinlikte yer aldı. Her fırsatta ve her gerektiğinde, panel/ konferans/ workshop/ seminer vb etkinlikler düzenliyor veya katkıda bulunuyoruz. Rutin devam edenler yanında her yıl yeni bağlantıları derneğe kazandırarak yurt dışı ile iletişim ağımızı genişletiyoruz ve mesleki açıdan bütün dünyayı takip etmeye çalışıyoruz. ETMK geçmişten günümüze kadar düzenlediği ve destekçisi olduğu bütün yarışmalara mesleki hassasiyetle yaklaştı ve bu yaklaşımını piyasanın bütün oyuncularına kabul ettirebilmek adına ciddi bir çaba harcadı ve harcıyor. Amacımız, meslek alanımızda yapılacak bütün yarışmaların organizasyonunda etkin rol almak ve yarışma şartnamelerini mutlak surette mesleki disiplinimize yaraşır şekilde tek elden, dernekçe düzenlemektir. Üniversite sayılarındaki artışla bağlantılı olarak Endüstriyel Tasarım bölümlerinin ve öğrencilerinin, doğal olarak mezunlarının artışını izliyoruz. Ekonomik yönü bir yana artan endüstriyel tasarımcı sayılarının da tetiklediği yarışma eğilimi gün geçtikçe artıyor. Değişik sektörlerden değişik temalar ile açılan bu yarışmalarda sistemli ve mantıklı bir yapılandırma olmasını, düzenleyici ya da destekçisi isek, özellikle ETMK olarak biz istiyoruz. Bu sebeple, dernek içinde bu sistemi oluşturmak amaçlı bir "yarışma komisyonu"muz var. Bu komisyon ile yarışmaları bir sistem üzerinde geliştirmenin yanı sıra yarışmalara duyulan bu yoğun ilginin "yarışma enflasyonu" haline gelmemesi için gerekli önlemleri de almaya çalışıyoruz. Tüm bu etkinliklerin amacı, halka, sanayiciye, kobiye, öğrenciye kısaca toplumun çeşitli kesimlerine ulaşmak. Dikkat edilmesi gereken yegane konu ise, "halk" diye genellemek istediğim hedef kitlenin hafta sonu AVM'lere alternatif olarak gideceği "eğlenceli sergiler" yaratmak yerine, mesajının doğru yazıldığı, ciddiyeti negatif anlamda sorgulanmayan, sahiplenilecek kadar samimi ve gerçek işler yapmak.
DY: 29 Haziran Dünya Tasarım Günü hakkında ne gibi konuları ele almayı planlıyorsunuz? Ne tür aktiviteler gerçekleştireceksiniz?
ÖD: ICSID tarafından 2008 yılında ilan edilen Dünya Tasarım Günü, ETMK tarafından da her yıl kutlanıyor. Bu yıl da bu önemli günü tüm meslektaşlarımızla birlikte bir kokteyl ile kutlayacağız. Kokteylimiz, içinde bizim de irtibat büromuzun olduğu, Kadıköy'deki önemli bir tasarım mekanı olan Tasarımparkı'nda gerçekleşecek. Amacını "Türkiye'deki tasarım ortamına katkıda bulunmak" olarak tanımlayan ve bu doğrultuda çeşitli etkinlikler düzenleyen Tasarımparkı ile iş birliğiyle gerçekleştireceğimiz bu kokteylde meslektaşlarımız, misafirlerimiz ve sponsorlarımızla birlikte olacağız. Tasarımpark'ı alanında başlayacak etkinliğimiz, ana sponsorumuz Kadıköy Belediyesi izni ile Yoğurtçu Parkı'nda devam edecek. Kişisel dileğim, 29 Haziran'ı sadece bir gün olarak kutlamak değil, tasarım günleri ya da haftası şeklinde görmektir. Umarım ETMK, üyelerinin desteğiyle bunu gerçekleştirebilir. Zira mevcut haliyle bu etkinlik sadece 29 Haziran ile kısıtlı, dar kapsamlı bir kutlama, gönül hoşluğu ile geçip gidiyor. Oysa ki ben bu günü, çoğu arkadaşım gibi, mesleğin geleceğinin konuşulduğu, geçmişinin tartışıldığı, deneyimlerin paylaşıldığı, kişilere katma değer sağlayacak irili ufaklı aksiyonların yapılacağı birkaç gün ya da en güzeli bir hafta olabilmesi şeklinde düşlüyorum...neden olmasın!..
ETMK İstanbul Şubesi olarak Türk Tasarımı'nın gelişimine katkıda bulunabilecek çok güçlü projeler hazırlığı içindeyiz. 29 Haziran Dünya Tasarım Günü'nde üyelerimize bu projelerden birinin müjdesini de vereceğiz.
Mesleğin güçlenmesi adına, dayanışma ve birlik içinde olabilme adına, meslektaşlarımızla ETMK çatısının altında hep birlikte olmak istiyoruz. Türk tasarımının hakkettiği kimliği kazanması ve sanayimize tam destek verebilmesi adına başlattığımız çalışmaları güç birliği içinde yürütebilmek için bütün endüstriyel tasarımcıları ETMK'ya üye olmaya davet ediyorum.
Tüm meslektaşlarımızı 29 Haziran Dünya Tasarım Günü'nde ETMK ailesiyle buluşmaya davet ediyorum.
Özlem (Yan) Devrim
Endüstriyel Tasarımcı / Trend Danışmanı
Uygulamalı Fütürist (Applied Futurist)
Uygulamalı Fütürist (Applied Futurist)
@trendssoul
Sayfa güncelleme tarihi : 10.01.2016
Sayfa güncelleme tarihi : 10.01.2016
27 Haziran 2010 Pazar
2010 WIDD DÜNYA TASARIM GÜNÜ
2010 WIDD DÜNYA TASARIM
GÜNÜ
TASARIMPARKI'NDAN
TASARIMDA KADINCA
KODLAR SERGİSİ
Serginin
küratörü, aynı zamanda Tasarımparkı kurucusu tasarımcı Nursema Öztürk.
Serginin
danışma kurulunda ise Esin Benöz (İsis İletişim kurucu ortağı),
Özlem
Devrim (ETMK İstanbul Şube Başkanı),
Umut
Kart (Radikal /tasarım gazetesi editörü),
İrem
Toprakkaya (Kadıköy Bel. Meclis üyesi/Avukat),
Oya
Akman (tasarımcı),
Gamze
Güven (ETMK İstanbul Şb. Bşk. Yrd. ve tasarımcı),
Yasemin
Aksoy (Maison Francaise yayın yönetmeni)
...gibi
alanlarında uzman kadınlar bulunuyor.
30 Nisan 2010 Cuma
NDS KARİYER GÜNLERİ
Notre Dame de Sion Fransız Lisesi Kariyer Günlerinde
Geleceğin meslekleri ve endüstriyel tasarım mesleğinin
gelecekteki önemi hakkında konferans verdim.
Geleceğin meslekleri ve endüstriyel tasarım mesleğinin
gelecekteki önemi hakkında konferans verdim.
Özlem Devrim
ETMK İstanbul Başkanı
23 Aralık 2009 Çarşamba
Kadir Has Üniversitesi'nde "Tasarım Yönetiminde Deneyimler" Konferansı
Kadir Has Üniversitesi'nde "Tasarım Yönetimi" dersi kapsamında"Tasarım Yönetiminde Deneyimler" Konferansı verdim.
'Thea' Enerjide Dönüşümün Anahtarı
Enerjiyi Dönüştüren Ürünlerin Enerji ile İlişkilerindeki Kilit Ürün
3 Temmuz 2009 Cuma
29 Haziran 2009 Pazartesi
ETMK İSTANBUL Şb - Dünya Endüstriyel Tasarım Günü Kokteyli
Dünya Endüstriyel Tasarım Gününü 29 Haziran 2009 tarihinde İstanbul Moda Akademisi'nde bir kokteyl ile kutladık.
Endüstriyel Tasarımcı / Trend Danışmanı
Uygulamalı Fütürist (Applied Futurist)
@trendssoul
Sayfa güncelleme tarihi : 10.01.2016
20 Haziran 2009 Cumartesi
IDW - İstanbul Design Weekend '09 - Barbarlight - İstanbul Culinary Institute
Barbarlight, tasarım sergileri gerçekleştirmek üzere işbirliğine giren,
çoğu İstanbul'da yaşayan bir grup bağımsız tasarımcının oluşturduğu bir insiyatif
İstanbul Design Weekend'09
18-21 Haziran 2009
Endüstriyel Tasarımcı / Trend Danışmanı
Uygulamalı Fütürist (Applied Futurist)
@trendssoul
Sayfa güncelleme tarihi : 10.01.2016
17 Haziran 2009 Çarşamba
IDW - İstanbul Design Weekend'09 - Design Library Açılış Basın Toplantısı - Eski Şapka Fabrikası - DDF
İstanbul Dream Design Factory - DDF
İstanbul Design Weekend'09 Türkiye'nin İlk Tasarım Kütüphanesi
Design Library'nin açılışı ile başladı.
Endüstriyel Tasarımcı / Trend Danışmanı
Uygulamalı Fütürist (Applied Futurist)
@trendssoul
Sayfa güncelleme tarihi : 10.01.2016
11 Haziran 2009 Perşembe
İstanbul Rahmi Koç Müzesi - Türk Zeytinyağına Yaraşır Şişeler
TIM Eski Başkanı sayın Oğuz Satıcı'nın Türk zeytinyağını
bir dünya markası yapmak amacıyla, Anadolu Cam, Ege İhracatçıları Birlikleri
ve zeytinyağı üreticileri ile birlikte organize ettiği
"Türk Zeytinyağına Yaraşır Şişeler" projesinde mutlu sona gelindi.
Ülkemizin gururu, değerli tasarımcılarımız
Sergi
11 Haziran - 11 Temmuz 2009
Endüstriyel Tasarımcı / Trend Danışmanı
Uygulamalı Fütürist (Applied Futurist)
@trendssoul
Sayfa güncelleme tarihi : 10.01.2016
22 Mayıs 2009 Cuma
Doğuş Üniversitesi İstanbul - Enerjide Dönüşümün Anahtarı Konferansı
Doğuş Üniversitesi Endüstri Ürünleri Tasarımı Bölümü'nde
"Tasarım Yönetimi" dersi kapsamında "Enerjide Dönüşümün Anahtarı"
başlıklı Konferansı verdim.
"Tasarım Yönetimi" dersi kapsamında "Enerjide Dönüşümün Anahtarı"
başlıklı Konferansı verdim.
15 Şubat 2008 Cuma
GÜVEN ZEYREK "RETROSPEKTİF"
GÜVEN ZEYREK
"RETROSPEKTİF" İş Sanat Kibele Galerisi, 14.12.'07 - 09.02.'08
İZLENİMLER...
İZLENİMLER...
Sergi salonları, müzeler mimari malzemelerden inşa edilmiş
binalardır; bazıları duvarlarında sesleri, zeminlerinde farklı farklı kişilikleri
barındıran insanlarin ayak izlerini taşır; bazıları ise sadece dört duvardır
dilsiz bir ev sahibi gibi, olanca konukseverliğiyle ağırlar bir süreliğine
misafirini ve misafirinin ziyaretçilerini...
Sergi salonlarının boş duvarlar olmasının ardında, gelen her
misafir ile farkli bir kimliği yansıtma çabasindayken ondan beklenen bağ
dokusu, sorumluluk duygusuyla her yeni sergide farklı bir salon gorunur
neredeyse. "Abidin Dino, Bir Dünya" Sergisi'nde hissettiğim
yaşanmışlık duygusu eminim ki Sabanci Muzesi'nin ışıklandırmasından,
anılarından, sadeliğindeki asaletten kaynaklanıyordu. Dışarıda alabildiğine
yeşil, alabildiğine boğaz varken içeride sıcacık bir atmosfer dışarıdan kopup
içerideki etkinliğe kendinizi vermeniz icin en ideal zemini sunuyordu.
Sergiye girişte Abidin Dino karşıladı beni düsünceli bir sekilde,
fotoğraflar ve iki boyutlu kağıtlarda can bulan üç boyutlu çizgiler,
seramikler, heykelcikler o kadar duygusal ve yoğundu ki aydınlatmasından tutun
da tablolarin yerleşimine dek "Bir Dünya" isminin sergiye cok
yakışmış olduğunu düşünmeden edemiyorum. Üç kattan oluşan salonda tablolar,
resimler ve resimcikler, seramikler, çamurlar, karikatürler, sinema denemeleri
vs ...
Kimi resimler arayan herkesin kendini bulabileceği kadar çeşitli
her biri bir kişiliği yansıtan parmaklar ve çeşit çeşit yaşamları barındıran
ellerle dolu, kimilerinde yollara dökülen insanlar var çayırdaki yoncalar gibi,
kimilerinde ise aşkin dostluğun resmi....her bir parça sanki hayatın bir günü,
ayı, dakikası sanki Abidin Dino' nun ölüm saatinde durmuş guguklu bir saatin
topuzu gibi hayatın duvarlarından aşaği sarkıtılmıştı. Kimileri gölgeli,
kimileri heyecanlı, kimileri çok ama çok bizden, kimileri de kaçmaya
çalistiğimiz geçmişten geleceğe uzanan hayattan anlardı resimlerdeki.
Sergiye retrospektif demek istememişler çünkü içeride yaşayan,
soluk alan 'Bir Dünya' var...
Kediler özgür yaratıklar gerçekten; Cihat Burak ne de güzel
aksettirmiş tablolarına bu canlılığı, gururu ve asaleti; hatta, deli bakışlari
bile hissedebilmeyi... Gülümsüyorum, çünkü şöyle yazıyor "Kedi olarak
yapamayacağı tek kişi Turgut Özal'dır...." bu yazı bende naif bir ressam
cağrışımı yapmış olsa da diğer resimlerindeki mimari ögeler, hayatın
canlılığını, akışını yansıtan firça darbeleri fikrimi değiştiriyor. Cihat Burak
Retrospektif Sergisi’nde çamur, tablo, seramik, kuşevleri, yağlıgüreşler,
karafatmalar, sokak araları, kör kediler... ne ararsaniz var: çok hareketli bir
sergi, çok farkli yaşamları birleştiren bir insan, bir mimar, bir ressam, bir heykeltraş,
bir negri...
Guven Zeyrek'in resimleri bende yalnızlık duygusu oluşturdu.
Kalabalık olan resimlerde bile çığ gibiydi teklik ve getirdiği hüzün. Klasik
bir ressam, klasik bir tarz, yalnız bir adam, demek geliyor içimden; belki de
sergisinin, diğer gezdiklerim arasında çok sade kalmasından dolayıdır çünkü
diğer ressamlarda izlediğim çok yönlülük yoktu O’nun sergisinde; biraz
karanlikti renkler, figürler tekil ve hareketsizdiler.
Sergi salonu ışıklandırması olarak İş Sanat Kibele, Sabanci
Muzesi, Istanbul Modern karşılaştırması yapmak istediğimde, teknik açıdan
hepsini de yeterli buldum ancak Sabancı Müzesi’ ndeki sıcak atmosferi diğer
ikisinde ne yazık ki soluyamadım. İş Sanat, tam anlamıyla bir şirket lobisini
andıran, bir sanatseveri sarıp sarmalayabilmekten uzak, yapay bir atmosfere
sahip, üstelik ağırlıklı olarak tavandan aydınlatılan bir mekan. Hemen girer
girmez sergilenen tablolar ise, dışardan süzülüp gelen doğal ışık tarafindan
adeta rahatsız ediliyor gibiydiler; doya doya bakabilmek için kendimi çok
zorladım. Görevlilerin sıcacık ilgisini ise mutlaka dile getirmeliyim; son
derece nazik ve saygılı idiler. Istanbul Modern, konum olarak Sabancı Müzesi’ne
göre daha şanslı mı değil mi tartışmasına girenler de olabilir fakat bir gerçek
var ki Sabanci Muzesi, sanatseveri içine alana kadar dış atmosferi ve
sonrasında kendi cazibesini kullanıyor. İnsanı çevreden koparıyor, soyutluyor.
Ben, Sabancı’da iken Boğaz’a ne kadar yakın olduğumu hiç hissedemedim ama
İstanbul Modern’de iken, Boğaz ile tablolar arasında gittim geldim. Sabancı
Muzesi'nin bina ve çevre olarak Istanbul Modern'den daha sanslı olup olmaması
bir yana, bu şansına tamamen sırtını dönmüş olması beni daha bir büyüledi.
Emirgan sırtlarını ve bogazı unutturabilmek, gerçekten müthiş bir başarı. Bu,
belki de Dino’nun beni saran ruhunun etkisi idi ama bir gerçek var ki hiç
yadsıyamam: hayatta en çok sevdiğim yaratıklar kedilerdir ve ben şimdi Cihat
Burak’ın kedilerini bir kez de Sabancı’da seyretmek arzusu ile doluyum.
Tablo bildirişim elemanlari olarak Guven Zeyrek Sergisinde klasik
bir tarz olduğunu düşünüyorum. Istanbul Modern Cihat Burak Sergisi’ndeki tablo
bildirişim elemanları ise çok çesitli idi. Cihat Burak’ın kendine ait yazıları,
gazetelerden toplanmis haberler vs Türkce ve Ingilizce olarak gayet rahatlıkla
okunabilecek büyüklükte çıkartma yazı olarak duvarlara tabloların yanlarına
yapıştırılmıştı. Istanbul Modern'de audio hizmeti de veriliyordu, bu hizmetten
audio isareti olan tablolar icin faydalanabilmek mümkün. Uygulamada, ücret karşılığı
alınan bir phone ile o tabloya ait anlatılanları dinleme şansını
bulabiliyorsunuz. Sabanci Müzesi'nde boyle bir uygulama yok ama sergiye özel
konuşacak, fikrimi söyleyecek olsam, zaten Abidin Dino sergisi/kendisi
dillenmiş, kendi konuşuyor; para ödeyerek phone hizmeti almak gereksiz kalıyor
desem fazla abartmış olmayacağıma eminim...
Abidin Dino tablolarının bildirişimleri Cihat Burak ile benzer bir
tarzı taşıyor: şiirler, hikayeler, dost söylemleri var resim yanlarında ve
rastgele hissi veren ama özenle seçilmiş köşelerde. Tek farkla ki Abidin
Dino’nun hayatını ve eserlerini/objelerini anlatan detaylı açıklamalar daha
bol; kendi yazıları, sıcacık notları, dostlarının kendisi hakkındaki
düşüncelerini dile getiren satırlar ve çizgiler, olabildiğince zenginliği ile
bir hayata ait her şey... Cihat Burak Sergisi’nde ise ağırlıklı olarak gazete
küpürleri, dergilerde çıkan yazilar, notlar halinde resimlerin yanlarinda merak
edenlerini bekliyor.
Tabloların sunumu/sınıflandırılması konusunda diyebilirim ki Abidin
Dino Sergisi (yer yer kronolojik, ağırlıklı olarak sanatçının etkisinde kaldığı
akımlara yönelik veya kullandığı malzemelere göre) çok sistemli, akıcı ve bir
hayatı ziyaretcilere yaşatmak istercesine sürükleyici; Cihat Burak Sergisi
gayet başarili ve Guven Zeyrek Sergisi ise bir sanatçının teknik yeterliğini ve
sanatına hakimiyetini zaman içinde nasıl geliştirebildiğinin kanıtı olmak
iddiası/niyeti ile mükemmel idi.
Mekanın doğal ambiansı olarak İş Sanat Sergisi'nden çıktığınızda
kendinizi metropolün ortasında buluyorsunuz ve anında sanat silinip gidiyor;
geriye rahatsız edici bir trafik keşmekeşi kalıyor.
Istanbul Modern, sıcak tonlarla boyanmış duvarları ile canlı,
cıvıl cıvıl, modern bir ortam ve deniz kıyısında olmanın da avantajllarını
kullanan, adeta müze-ötesi bir mekan. Bu “ötesinde olmak” özelliği ile de her
etkinliğin yapılabilmesi avantajına sahip.
Sabancı Müzesi ise bogazın inci semtlerinden birinde denize nazır
olmakla kalmayıp oksijen deposu bir ormanın içine kurulmuş; bir müze için herşeyi
çok, çok fazlası ile kendinde barındırıyor.
NOT: Bu çalışma 2008 MSU Grafik Bölümü master sınavları için
hazırlanmıştır.
Özlem Devrim
Endüstri Ürünleri Tasarımcısı
M.Ü.1997
18 Mart 2007 Pazar
ESER SÖZLEŞMESİ
ESER SÖZLEŞMESİ
TARİH: ...../...../ 2007
bir tarafta
Tescilli şirket merkezi, (......................İş Sahibi kişi ya
da kuruluşun tescilli şirket merkezi...........) adresinde bulunan, İstanbul
Ticaret Odası’na No: ............... ile kayıtlı bulunan, Türkiye Cumhuriyeti
yasalarına göre kurulmuş ve buradaki tarih itibarıyla faaliyette olan
(..............İş Sahibi kişinin adı veya kuruluşun unvanı......) unvanlı
şirket ile (ki bundan böyle burada “İŞ SAHİBİ” olarak anılacaktır)
İLE
diğer tarafta
Tescilli şirket merkezi (......................Eser Sahibi kişi ya
da kuruluşun tescilli şirket merkezi...........) adresinde bulunan,
............................ Ticaret Odası’na No: ............... ile kayıtlı
bulunan, Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre kurulmuş ve buradaki tarih
itibarıyla faaliyette olan (..............Eser Sahibi kişinin adı veya
kuruluşun unvanı......) ile (ki bundan böyle burada “ESER SAHİBİ” olarak
anılacaktır)
aşağıda yazılı hususlarda karşılıklı bir mutabakata varmışlar, ve
işbu Eser Sözleşmesi’ni yukarıdaki yazılı ilk tarihte düzenlemişlerdir.
İş Sahibi ve/veya Eser Sahibi, tekil olarak kullanıldığında
“TARAF”, çoğul (ikisi birlikte) olarak kullanıldıklarında “TARAFLAR” olarak
anılacaklardır.
ÖYLE Kİ:
A. İş Sahibi, .....................kullanılacak, çeşitli boy ve
genişlikte ....... ........ ve ......... uygun bir seri ölçü içinde, seri
halinde üretilecek olan .................. için estetik / ergonomik /
fonksiyonel bir kabuk formu tasarlanmasını (ki bundan böyle burada kısaca
“ESER” olarak anılacaktır) arzu etmekte;
B. Eser Sahibi de söz konusu Eser’i İş Sahibi için tasarlamayı
teklif etmektedir.
ŞİMDİ, İŞBU VESİLEYLE, SÖZLEŞMENİN TARAFLARI AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE BİR
ANLAŞMAYA VARMIŞLARDIR:
MADDE 1: TANIMLAMALAR VE MANALARI
“Eser”,
Eser Sahibi tarafından, bilgisayar ortamında ve sadece CAD
(bilgisayar destekli tasarım) formatında görsel olarak tasarlanacak olan,
......... ............ ............. ................ için estetik / ergonomik
/ fonksiyonel bir kabuk formu tasarımı, manasına gelecektir.
“Taslak Eser”,
İşbu sözleşmeye konu olan Eser’in, kavramdan prototipe kadar olan
tasarım süreci içinde (yani bütün bir Hazırlık Dönemi’nde ve Bitirme Dönemi’nde
ve Eser’in prototipi yapılması esnasında) ortaya çıkan ve fakat kabul görmeyen
yani Bitirme Dönemi’nde kullanılmayacak ve/veya nihai ürünü yapılmayacak olan
istisnasız diğer bütün fikirler, konseptler ile kavramsal tasarımlar, sanal /
teorik / görsel ürünler ve ürün modelleri ve ürün prototipleri ile bu tanıma
giren her tür çalışmalar, manasına gelecektir.
“Tasarım Süreci”,
Eser’in, sanal ortamda kavramsal/imaj ve/veya fiili ortamda ise
prototip anlamında maddi (mekanik) olarak oluşturulması/imal edilmesi için
geçen zaman ve bu zaman içinde yapılmış ve yapılacak her türlü kavramsal
ve/veya fiili çalışmaların/imalatların tümü, anlamına gelecektir. Tasarım
süreci, işbu sözleşmede taraflar arasında, “birbirini takip eden, birbirlerinin
ayrılmaz parçaları olan, birbirlerine bağlı ve bağımlı ve hatta birbirlerine
geri dönüşümlü” üç (3) döneme ayrılmıştır: Hazırlık Dönemi, Bitirme Dönemi ve
Prototip İmalatı ile CAD-CAM Dönemi.
“Hazırlık Dönemi”,
İşbu sözleşmenin imzalandığı günden başlamak üzere; Eser Sahibi
ile İş Sahibi (ve Ekibi)’nin birbirlerini tanımaları ve Eser Sahibi’nin
hazırlayacağı imajlar, taslaklar, eskizler ve/veya resimler ile görseller
üzerinde; tarafların birlikte çalışarak ve tartışarak ve fikir üreterek ve
görüşlerini paylaşarak ve eleştirerek; hedeflenen Eser için fikirsel,
kavramsal, sanal bir model ve/veya form ve/veya konsept oluşturma, geliştirme
ve seçmeleri ile seçilen bu düşünsel ürün / imaj için yüzey uygulamaları, renk,
doku ve malzeme çalışmaları yapmaları için ayrılan/geçen süre, manasına
gelecektir. İş Sahibi tarafından belirlenecek/seçilecek/kabul edilecek bir
konsept, bir model ve/veya bir form (taslağı) ile bu dönem sona erecektir. Eser
Sahibi, İş Sahibi’nin kesin kararını vereceği ve kesin tercihini yapacağı güne
kadar bu tarz eskiz ve/veya taslak çalışmalarına devam edecektir. Bu nedenle,
Hazırlık Dönemi, önceden belirlenmiş sabit bir süre ile kısıtlanmayacaktır.
“Hazırlık Dönemi Çalışmaları”,
Hazırlık Dönemi süresince, Eser Sahibi tarafından tek başına
ve/veya taraflar arasındaki gerçek ve/veya sanal ortamdaki toplantılarda yapılacak
olan ve amacı,
a. Firmanın halen üretilmekte olan ürün yelpazesini incelemek, bu
ürünlerin birbirleri ve rakipleri ile aralarındaki ilişkileri / benzerlikleri /
farklılıkları tespit etmek.
b. Firmanın pazardaki ürünlerinin, İş Sahibi tarafından satış
grafiklerinin çıkarılması ile en çoktan en az satan ürüne kadar, bütün
ürünlerin, satışlarını etkileyen olumlu ve olumsuz unsurlarını tartışarak
araştırmak ve bulmak; her bir ürünün kendi yaşam döngüsünü inceleyerek gelmiş
oldukları noktaları/yeri tespit etmek ve trendler dışında kalmış olanların
üzerinde iyileştirme yapılması , iyileştirme sınırları dışında kalanların ise
şirket ürün gamından çıkartılması (ürünün öldürülmesi) konusunda tavsiyelerde
bulunmak,
c. Firmanın insan potansiyeli, üretim metotları ve kullandığı
malzemeleri tanımak ve geliştirilmesi için önerilerde bulunmak,
d. Firmanın yeni ürün tasarımı geliştirebilme ve genel anlamıyla
tasarım açısından mevcut durumunu / yeteneğini belirlemek,
e. Firmanın pazardaki konumunu ve sermayesi / finansal kaynakları
ile marka-ürün-fiyat üçgeninde rakipleri ile durumunu karşılaştırmak konusunda
ön çalışmalar yapmak,
f. Gerek görülmesi halinde, Firma için bir vizyon ve misyon
belirleme / hedefleme ve markalaşma konularında tavsiyelerde bulunmak, ön
çalışmalar yapmak, profesyonel anlamda hizmet alınmasını teşvik etmek,
g. Firma için bir Kurumsal Kimlik oluşturulması ve hatta bu
kimliği şirket bildirişim, tanıtım, iletişim araçları ve ürünler üzerinde
temsil edebilecek özgün anlamda yüklü bir renk ve/veya bir doku ve/veya bir
malzeme ve/veya bir form ve/veya bir grafik unsur ve hatta slogan tespit etmek
konusunda tavsiyelerde bulunmak, ön çalışmalarını yapmak, profesyonel anlamda
hizmet alınmasını teşvik etmek,
h. İş Sahibi tarafından kesin kabul edilecek ve teorik anlamda
Eser’in nihai bilgisayar destekli tasarımına (CAD) konu ve esas/taban teşkil
edecek formu ve/veya modeli ve/veya malzemeyi araştırmak/bulmak olan bütün
tasarım strateji ve konsept çalışmalarını yapmak üzere:
h.1. Tasarlanacak Eser’le ilgili tüm ön ve/veya nihai müzakereler,
tartışmalar, fikirler, teknik ve/veya estetik eleştiriler, taslak ve eskiz
çalışmaları ile bu çalışmalara ilişkin karşılıklı öneriler, görüşler, yorumlar,
eleştirilerle her açıdan beyin fırtınası yapmak,
h.2. Değiştirilen ve/veya geliştirilen ve/veya yenileştirilen
ve/veya iyileştirilen fikirler ve/veya kaba hatları ile tespit edilen düşünsel
objeler / imajlar üzerinde sürekli olarak tasarım sürecini daha mükemmele doğru
zorlayacak eleştirilerde bulunmak ve negatif yorumlara dayalı adımlarla Eser’in
kavramsal tasarımını olgunlaştırmak,
h.3. Bilgisayar ortamında ve/veya serbest elle çizilmiş ölçeksiz
fakat üç boyutlu ve/veya renklendirilmiş her türlü yüzey çalışmaları ile
eskiz/taslak ve resimler ve/veya foto-görseller üzerinde renk ve/veya doku /
malzeme çalışmaları yapmak,
h.4. Eğer, yukarıda (f) ve (g) şıklarında ifade edilen konularda
profesyonel anlamda bir çalışma içine girilmiş ve hizmet alınıyor ise, Kurumsal
kimliği temsil etmesi düşünülen öğe ve/veya öğeleri, Eser üzerinde kullanmaya
çalışmak,
h.5.Eğer, yukarıda (f) ve (g) şıklarında ifade edilen konularda
profesyonel anlamda bir çalışma içine girilmiş ve hizmet alınıyor ise, Eser’le
bir bütün teşkil etmek üzere, Eser’in ambalajı üzerinde grafik bildirişim
öğeleri oluşturmaya çalışmak; gerek görüldüğü takdirde profesyonel hizmet
alınmasını sağlamak,
h.6. Foto-gerçek uyumlu görseller oluşturmak,
h.7. Şirketin mühendislik ekibi ile sürekli bir iletişim içinde
bilgi paylaşımları yaparak mekanik tasarım sürecini, kavramsal tasarım süreci
ile her zaman işbirliği içinde yürütmek; her türlü inovasyon, yeni üretim
metotları bulunması ve/veya farklı kalıpçılık ve/veya malzeme önerilerinde /
denemelerinde işbirliği içinde çalışmak,
ve ilgili faaliyetleri, manasına gelecektir. Bu tanımlamada
yazılanlar haricinde, Hazırlık Dönemi Çalışmaları, Eser Sahibi’nin uygun
göreceği her türden ek çalışmaların yanı sıra, İş Sahibi’nin, Eser’in
kendisince ön-kabulü yapılabilir hale gelmesini sağlamak amacıyla gerekli
göreceği tüm diğer türden iş ve işlemleri de içerecektir.
“Hazırlık Dönemi Toplantıları”,
a. Hazırlık Dönemi Çalışmaları boyunca (ki belli bir süresi
olmayacaktır), Eser Sahibi’nin kendi ortamında ve kendi başına yaptığı
çalışmaları İş Sahibi ve/veya İş Sahibi’nin ekibi ile paylaşmak, İş Sahibi’nin
firması ile ilgili olarak yaptığı çalışmaları Eser Sahibi ile değerlendirmek
yani karşılıklı bilgilenmek, sorunları halletmek, çözümler üretmek ve böylece
Tarafların birlikte daha verimli çalışmalarına ve fikir üretmelerine ortam
sağlamak üzere; Eser’le ilgili tasarım gelişmelerinin ve tasarım sürecinin, İş
Sahibi ve/veya ekibi ile Eser Sahibi arasında müzakere edileceği, yani
müştereken Hazırlık Dönemi Çalışmalarının yapılacağı, öncelikli olarak HAFTADA
BİR KEZ (ve mutlaka Cumartesi günleri) yapılacak, tercihen periyodik, bire-bir
(sadece İş Sahibi ile) veya kurumsal (İş Sahibi ve/veya Ekibi ile) toplantılar,
manasına gelecektir.
b. Hazırlık Dönemi Toplantılar’ı, İş Sahibi’nin iş yerinde yüz
yüze gerçek olarak veya video-konferans ve/veya Internet destekli
tele-konferans ve/veya web-konferansı ortamlarından birinde sanal olarak
yapılabilir.
c. Taraflar’ın en az bir (1) gün öncesinden faks, e-posta veya,
cep veya sabit telefon ile haberleşmek suretiyle toplantı talep etmeleri
mümkündür. Hazırlık Dönemi Toplantıları, periyodik olmaları tercih edilmekle
birlikte, Eser’in tasarımının (tasarım sürecinin) ilerlemesine paralel olarak,
geçen süre içinde daha az sıklıkla; örneğin iki (2) haftada veya üç (3) haftada
bir kere vb. gibi, ancak Taraflar’ca karşılıklı mutabık kalınacak sıklıkta
yapılabilir. Ancak, çok istisnai hallerde, karşı Taraf’ında kabul etmesi
kaydıyla, ancak kontratsal bir yükümlülük de yaratmaksızın, Taraflar istisnai
ve/veya acilen bir araya gelme konusunda mutabıktırlar.
“Hazırlık Dönemi Toplantı Süresi”,
Fiili veya sanal hangi ortamda yapılmış olursa olsun, her bir
Hazırlık Dönemi Toplantısı’nın süresinin, mücbir sebepler olmadıkça, en az bir
(1) en fazla üç (3) saatle sınırlı olacağı manasına gelir.
“Hazırlık Dönemi Toplantı Kararları”,
a. Hazırlık Dönemi Toplantıları’nda ele alınmış veya alınacak her
türlü fikirler, görüşülen / tartışılan / geliştirilen / iyileştirilen /
değiştirilen / tadil edilen eskizler ile her türlü fiziksel ve/veya kavramsal
ve/veya görsel çalışmaların kayıt altına alınması, manasına gelecektir.
b. Tüm böylesi çalışmalar, kararlar ve/veya iletişimler, bir ispat
ve delil teşkil etmesi ve Taraflar’ın böylesi Hazırlık Dönemi Toplantıları’nda
müzakere ettikleri hususların, Taraflar’dan her hangi birini ve/veya her
ikisini de sonradan mağdur etmemesi açısından, kayıtlara geçirilerek
Taraflar’ca imzalanacak ve elektronik posta ile yapılan haberleşmeler ile
içerikleri de orijinal yapıları ile bilgisayar ortamında muhafaza edilecektir.
c. Buradaki terimin yanlış anlaşılmasına sebebiyet vermemek
amacıyla, tarafların e-posta üzerinden yaptıkları müzakereler, istekler,
talepler, öneriler ile gönderdikleri resimler, taslaklar vb., bir ispat ve
delil teşkil etmesi açısından muhafaza edilecek, ancak Taraflar’ın birbirlerine
gönderecekleri tüm e-postalar “alındı istemi” opsiyonuyla gönderilecektir.
Alındı istemi talep etmeksizin gönderilen e-postalar gönderici tarafından
gönderilmiş, muhatabı tarafından da alınmamış sayılabilecektir. Anlaşmazlıklara
sebebiyet verilmemesi açısından her e-postanın, karşı taraftan gelen son mektup
metnini kendi içinde ve alt kümede barındırmasına ve bir “cevap niteliği”
taşımasına özen gösterilmesi yerinde olacaktır.
“Bitirme Dönemi”,
İş Sahibi’nin, nihai olarak tek bir taslak / konsept tasarımı
tercih etmesi ile birlikte, Hazırlık Dönemi sona erer ve Bitirme Dönemi başlar.
Bu dönemde Eser Sahibi, üzerinde karar kılınan nihai taslak / düşünsel ürün
üzerinde gerçeğe en yakın oranlar ve/veya ölçümlendirmeler ve teknik / estetik
/ ergonomik detaylandırmalar ile çalışarak taslağı bilgisayar ortamında
bilgisayar destekli çizim programları (CAD) ile prototipi imal edilebilecek en
makul hale getirmeye çalışır. Bu çalışmalar esnasında Eser Sahibi, Hazırlık
Dönemi’nde üzerinde karar kılınmış olan kabuk formunda, gerekli göreceği
ve/veya zorunlu kalacağı istisnasız her noktada / konuda değişiklikler yapma
hakkına sahiptir.
“Bitirme Dönemi Protokolü”,
a. Eser için: Hazırlık Dönemi’nin normal koşullar altında bitmesi
ile birlikte, İş Sahibi ile Eser Sahibi arasında, işbu Eser Sözleşmesine
(Bitirme Dönemi Protokolü-Ek-1) adı altında ilave edilecek ve işbu Eser
Sözleşmesinin ayrılmaz bir parçasını teşkil edecek olan, Eser’in hangi süreç
içinde ve/veya tarihte Eser Sahibi tarafından nihai olarak bitirileceğini belirleyen
ilave sözleşme, manasına gelecektir.
b. Taslak Eser için: Hazırlık Dönemi’nden başlamak üzere, mekanik
tasarım ve/veya Prototip İmalatı ve/veya CAD-CAM Dönemi’ne varıncaya kadar,
Tasarım Süreci’nin herhangi bir aşamasında ortaya çıkarılmış fakat
kullanılmamış veya Hazırlık Dönemi içinde ortaya çıkarılmış fakat İş Sahibi
tarafından Bitirme Dönemi için uygun görülmemiş olan fakat herhangi bir sebeple
ve sonradan, İş Sahibi’nin, rüçhan haklarını kullanarak bitirilmesini yani
bilgisayar destekli görsel tasarımının (CAD) yapılmasını istediği herhangi bir
konsept / kavramsal tasarım veya prototip bir ürünün, yani: “bir Taslak
Eser’in, hangi fiatla ve hangi süreç içinde ve hangi tarihte Eser Sahibi
tarafından nihai olarak bitirileceğini belirleyen, işbu Eser Sözleşmesine
(Bitirme Dönemi Protokolü-Ek-2) adı altında ilave edilecek olan ve işbu Eser
Sözleşmesinin ayrılmaz bir parçasını teşkil edecek olan ilave sözleşme”
manasına gelecektir. Eğer, İş Sahibi tarafından Eser’e dönüştürülmesi istenen
Taslak Eser’lerin adedi birden daha fazla olursa, Ek-3 ve Ek-4 vb.adları
altında bir seri Bitirme Dönemi Protokolleri tanzim edilebilir.
“Bitirme Dönemi Süresi”,
Eser’in Hazırlık Dönemi bittikten sonra başlayacak olan Bitirme
Dönemi için Taraflar’ca karşılıklı mutabık kalınan nihai süre, manasına
gelecektir.
“Bitirme Dönemi Sonu”,
Taraflar’ca karşılıklı mutabık kalınan Bitirme Dönemi Süresi’nin
dolması üzerine, Eser Sahibi’nin, Eser’in CAD (Computer Aided Design) halindeki
tasarımını İş Sahibi’ne bir CD-ROM (Compact Disc Read-Only Memory) üzerinde
teslim etmesi, manasına gelir.
“Prototip İmalatı ile CAD-CAM dönemi”,
Bitirme Dönemi’nin ve böylece Eser Sahibi’nin hukuki
sorumluluğunun son bulması ile birlikte İş Sahibi’nin doğrudan sorumluluğunun
başladığı, tasarım sürecinin bilgisayar destekli imalat (CAM) çizimleri ile
mekanik tasarımının ve/veya prototip imalatının yapıldığı son dönemi, anlamına
gelir.
MADDE 2: YÜKÜMLÜLÜKLER ve HAKLAR
2.1. Eser Sahibi’nin Yükümlülükleri ve Hakları:
a. Eser Sahibi, İş Sahibi’nin kişisel zevk/beğeni/haz ile mesleki
ve sektörel ve ekonomik ve teknik/teknolojik ve mali yeterlik ile
beklentilerinin, Hazırlık Dönemi boyunca yapmış olduğu kişisel analizleri
ışığında; İş Sahibi’nin kendisi ve tedarikçilerinin imkanları ile üretebileceği,
iç ve dış serbest rekabet piyasasındaki hedef müşteri kitlesinin mali ve
estetik beklentilerine yeterince hitap edebilecek, farklı ve yenilikçi bir
Eser’i (.............................................) bilgisayar ortamında
yapmaya özen gösterecektir.
b. Eser Sahibi, bir yandan İş Sahibi’nin işbu sözleşme ile talep
ettiği Eser’i (ürünü) tasarlamakta iken, gerek gördüğü takdirde ve aynı zamanda
İş Sahibi’nin de oluru / rızası halinde ve işbu sözleşmeye istinaden yapılacak
bir Ek-Sözleşme ile ve ek bir ücret karşılığında, İş Sahibi(ile ekibi)ne,
“patent, fikri ve sınai haklar” ile ilgili danışmanlık hizmetleri ve “kurumsal
kimlik oluşturma” ve “marka oluşturma” ve “ürünlerin kurumsal kimliği
yansıtmaları gerekirliği” ve “ürünlerin kendi başlarına da bir marka
olabilmeleri” ve “Pazarlama ve Satış” gibi konularda seminerler verebilir
ve/veya bu tür hizmetlerin verilmesine aracılık edebilir.
c. Eser Sahibi, Bitirme Dönemi’nde, bilgisayar destekli tasarımını
/ görsel çizimlerini (CAD) yapmak için, dilediği herhangi bir çizim ve/veya
görsel sunum programını kullanmak konusunda özgürdür. Eser sahibi, Bitirme
Dönemi boyunca çalışmak için tercih ettiği programda 3 boyutlu çizimini/görsel
sunumunu bitirdiği datayı, orijinal formatında veya (eğer mümkünse) İş Sahibi’nin
tercih edeceği (.stl) veya (.iges) veya (.step) veya (.parasolid) gibi
programlararası geçis saglayan dosya uzantı formatlarından biri ya da birkacına
çevrilmiş olarak İş Sahibi’ne teslim eder.
d. Eser Sahibi’nin Bitirme Dönemi ile ilgili yükümlülüğü, yukarıda
“c” şıkkında tarif edildiği üzere, Eser’in CAD (Computer Aided Design /
bilgisayar destekli tasarım) çizimlerinin İş Sahibi’ne bir CD ROM (compact disk
Read-only Memory) üzerinde teslim edilmesi ile biter.
e. Gerek prototipleme ve gerekse imalat aşamalarında, İş
Sahibi’nin farklı bir CAD programı kullanıyor olması ve/veya Eser Sahibi’nin
kullandığı görsel programın İş Sahibi’nin arzu ettiği bir CAD programında
yeniden yazılmasının gerektiği durumlarda, Eser Sahibi’nin kullandığı programın
İş Sahibi’nin kullandığı dile çevrilmesi (ve/veya yeniden yazılması)
sorumluluğu tamamen İş Sahibine aittir. İş sahibi tarafından talep edilmesi
halinde, Catia / UniGraphics gibi herhangi bir arzu edilen / başka / farklı CAD
program diline, Eser Sahibi’nin kullandığı görsel tasarım dilinin (CAD’in)
adapte edilmesi / yeniden yazılması / çevrilmesi, ayrıca yapılacak ek bir
sözleşme ile mümkün olabilir.
f. Eser Sahibi tarafından İş Sahibi’ne bir CD-ROM ile teslim
edilen CAD çizimlerinin, prototip imalatında ortaya çıkabilecek ve ürün
kabuğunda (formunda) değişiklikler yapılmasını zorunlu kılacak teknik sorunlar
nedeni ile revizyonu gerekecek olursa, Eser Sahibi durumdan haberdar edilecek
ve onayı alınacaktır.
g. Ortaya çıkan prototip ürünün Taraflar’ca tam anlamı ile
beğenilmeyeceği hallerde, konsept üzerinde küçük değişiklikler ve/veya ilaveler
yapmak ve/veya hatta konsepti kısmen değiştirmek gibi, ürünün estetiğini /
kabuğunu değiştirmek anlamına gelen her türlü nihai kararın verilmesinde, bütün
manevi haklar, yetkiler ve sorumluluklar, tamamen Eser Sahibi’ne aittir. Eser
Sahibi’nin, bu manevi sorumluluğunu yerine getirmesinde, İş Sahibi bütün iyi
niyeti ve mali ve teknik imkanları ile yardımcı olacağını kabul ve taahhüt
eder.
h. Hazırlık Dönemi sırasında, patent konusu olabilecek bir yenilik
ortaya çıkması halinde işbu patent hakkının sahibi, Eser’i yapan Eser
Sahibi’dir. Ancak, Eser Sahibi, işbu patent hakkı üzerinde, satış veya
devir/temlik işlemi yapacak olursa, İş Sahibi’nin rüçhan hakkı olacağını ve bu
hakka saygı göstereceğini burada beyan ve taahhüt eder. Eser Sahibi’nin bu tarz
kazanımlarının mali değeri, piyasa koşulları altında ve/veya gerekirse
Taraflar’ın müştereken kabul edecekleri bilirkişi vasıtası ile tesbit edilecek
fakat karşılıklı rıza aranacak, Taraflar böyle durumlarda basiretli tüccarlar
gibi davranacaklardır.
i. Eser Sahibi, Eser’i istediği zaman ve tarzda kamuya sunma
hakkı, Eser seri olarak üretildikten sonra Eser’in içeriği hakkında bilgi verme
hakkı, Eser’de adını görme hakkı, Eser’de değişiklik yapılmasını yasaklama
hakkı ve Eser’in bütünlüğünü koruma hakkı gibi bütün manevi hakların tek başına
sahibidir. Bu cümleden olmak üzere, Eser Sahibi, gerektiğinde üretici firmanın
ticari kimliğini / bilgilerini de açıklamak koşulu ile, yurt içi ve yurt
dışındaki her türlü fuarlara ve yarışmalara da kendi adına katılabilir.
j. Taraflar arasında yapılan işbu Eser Sözleşme’si ile Fikir ve
Sanat Eserleri Yasası hükümlerine göre, yapılan Eser’in manevi sahibi (İş
Sahibi’nin işbu sözleşmeden doğan mali hakları saklı kalmak koşulu ile) Eser’i
yapan Eser Sahibi’dir. İşin, tesliminden daha sonraki bir dönemde
değiştirilmesi, geliştirilmesi veya farklı bir şekilde tekrar düzenlenmesi ayrı
bir iş sözleşmesi ile mümkün olabilir. İş Sahibi, Eser Sahibi’nin yazılı rızası
olmadan, Eser üzerinde başkalarına düzenleme ve/veya özelliklerini ortadan
kaldıran hiçbir değişiklik yaptırtamaz.
k. İstisnasız bütün Taslak Eser’lerin üzerindeki her türlü
tasarruf ve manevi ve mali haklar ile kamuya sunma hakkı, Eser Sahibi’ne
aittir. İş Sahibi, Eser Sahibi’nin yazılı rızası olmadan, Taslak Eser’ler
üzerinde mali ve manevi hiçbir hak iddia edemez, Taslak Eser’leri başkalarına
düzenlettiremez, devir edemez, kullanamaz, geliştiremez ve üretemez. Fakat Eser
Sahibi, ortaya çıkmış olan bütün Taslak Eser’ler hakkında, karşılıklı rıza
koşulu ile, İş Sahibi’nin rüçhan haklarına saygı duyacağını beyan ve taahhüt
eder. Ancak, İş Sahibi’nden yazılı bir talep gelmeyeceği ve/veya İş Sahibinin
rüçhan haklarını kullanmayacağını sözle beyan ettiği durumlarda Eser Sahibi, bu
tür çalışmalarını, rakip firma ve/veya şirketlerde kullanabilir ve kamuya sunma
dahil her türlü mali ve manevi hakların tek sahibi olarak dilediğince
davranabilir. Fakat, İş Sahibi, rüçhan hakkını kullanmak ve bu Taslak Eser’lerden
herhangi birini geliştirmek ve üretmek isterse ve böyle bir durumda Eser
üzerinde hiçbir şekilde Hazırlık Dönemi Çalışması yapılması da gerekmiyor ve
doğrudan Bitirme Dönemi’ne geçilebiliyorsa, işbu Eser Sözleşmesinin ilgili
maddeleri yürürlükte kalmak ve işbu sözleşmeye ek olmak üzere, yukarıda
(Madde.1) kapsamı içindeki “Bitirme Dönemi Protokolü” başlığı altındaki (b)
şıkkında gösterildiği üzere, yeni bir fiat ve yeni bir takvimle, yeni ve ek
(fakat işbu sözleşme hükümlerine tabi) bir “Bitirme Dönemi Protokolü Ek-2”
Sözleşmesi yapmak üzere Eser Sahibi’nden sözlü ve/veya yazılı talepte
bulunabilir. Tesbit edilecek fiat, eğer Taslak Eser üzerinde Hazırlık
Çalışmaları yapılmayacaksa, işbu sözleşmeye konu olan ilk Eser için tesbit
edilen Bitirme Dönemi fiatının –mücbir sebepler olmadıkça– üzerinde olamaz.
Ancak, tesbit edilen ücretin yüzde altmışı (%60) sözü edilen (Bitirme Dönemi
Protokolü-Ek-2) kodlu Bitirme Dönemi Protokolünün imzası ile birlikte peşin
olarak nakten ödenmelidir. Bakiye yüzde kırkı (%40) ise, işbu sözleşmenin ana
hükümlerinden olarak, (CAD) çizimlerinin teslimi ile birlikte nakden ödenir.
Taslak Eser için Hazırlık Dönemi Çalışmaları yapılması gerekeceği durumlarda,
herbir toplantı için, işbu sözleşmedeki ücret aynen ve ayrıca ve peşinen
ödenecektir.
l. Ancak, Bitirme Dönemi içinde/sürecinde herhangi bir zamanda,
işbu sözleşme ve/veya ekleri kapsamında üzerine çalışılan Eser’in (CAD) çizimi
ile imalatından iş sahibinin tamamen vazgeçmesi, Eser Sahibi’ne maddi veya
manevi hiçbir sorumluluk yüklemez ve (CAD) çizimi ile imalatından vazgeçilen
Eser’in tüm mali ve manevi hakları da Eser Sahibine kalır. İş Sahibi
tarafından, adeta bir değiş-tokuş yapılması yani Hazırlık Dönemi’nde ortaya
çıkarılmış başka/diğer kavramsal/konsept tasarımlardan herhangi bir başkası ile
yani bir Taslak Eser ile Bitirme Dönemi’ne yeniden başlanması talep
edildiğinde, aşağıda yazılı (Madde:2-2-g) hükmü gereği, İş Sahibi, işbu Eser
Sözleşmesi altında hükme bağlanmış ücretin tamamını ödemedikçe, yeni bir
çalışma dönemine geçilmez.
m. Eser Sahibi, işbu sözleşmeye konu olan Eser’le ilgili bütün
yükümlülüklerini ve sorumluluklarını, İş Sahibi’nin haklarına zarar vermeyecek
şekilde, kendi başına veya çeşitli tarzda (stratejik ve/veya joint-venture ve
benzeri) ortaklıklarla yapabilir veya üçüncü şahıs ve/veya firmalara tamamen
veya kısmen devrederek yaptırtabilir ve/veya gerek gördüğü takdirde, kısmen
veya tamamen, mali ve/veya manevi hak ve yetkilerini dilediği şahıs ve/veya
firmalara (özel veya tüzel kişilere) devredebilir. Ancak, bütün durum ve
şartlar altında, işbu sözleşmeye konu olan Eser’in tamamlanmasında, İş
Sahibi’nin tek ve gerçek hukuki ve mali muhatabı olarak kalmaya devam eder.
2. 2. İş Sahibi’nin Yükümlülükleri ve Hakları:
a. İş Sahibi, Eser Sahibi’nin işbu Eser Sözleşmesi’nden
kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirebilmesi için gerekli olan
ihtiyaçlarına, bütün iyi niyeti ve mali ve teknik imkanları ile yardımcı
olacağını ve yukarıda (Madde:2.1. tamamı) ile açıklanmış bütün yükümlülük ve
haklarını da kabul ettiğini beyan ve taahhüt eder.
b. İş Sahibi, Eser Sahibi ile yapılan/yapılacak her bir Hazırlık
Toplantısı’na, kendi firmasında çalışan mühendislik, pazarlama, halkla
ilişkiler, insan kaynakları, satın alma ile kalıphane, üretim ve Eser
Sahibi’nin gerekli göreceği bütün diğer bölüm sorumlularının katılımını
sağlamakla mükelleftir. Bu cümleden olmak üzere, Eser Sahibi’nin gerekli
göreceği şekilde bir toplantı salonu ile bu salonda kullanılacak donanımsal
ve/veya görsel ekipmanları temin edeceğini ve şirketin organik yapılanmasındaki
eksik bölümleri kuracağını ve/veya mevcut bölümler arasında farklı iletişim
ve/veya yapılanma şekilleri oluşturulmasına da izin vereceğini işbu sözleşme
ile vaat ettiğini kabul eder. Örneğin, Hazırlık Dönemi toplantılarında üzerinde
çalışılan istisnasız bütün form taslaklarının gerek yerli ve gerekse yabancı
kaynaklarda aynıları/benzerleri olup olmadığı konusunda literatür ve/veya
tescil araştırmaları yapılması ve/veya uygun malzeme araştırmaları ve testleri
gibi, Eser Sahibi’nin gerek göreceği konularda çalışmalar yapılması için bir
bölüm oluşturulması veya bir sorumlu atanması ile Hazırlık Dönemi
toplantılarında bir raportör bulundurulması, ilk acil tedbir olarak
uygulanacaktır.
c. Eser’le ilgili olarak, İş Sahibi’nin uygun göreceği veya talep
edeceği ve Eser Sahibi tarafından yapılacak tüm giderler ve masraflar İş Sahibi
tarafından karşılanacaktır. Eser’in hazırlanması ve/veya yurt içi ve/veya yurt
dışı fuarlara ve/veya yarışmalara katılımı için İş Sahibi’nin uygun göreceği ve/veya
talep edeceği yolculuk, konaklama gibi bütün masraflar da bu cümleden
sayılacaklardır. İş Sahibi’nin ödeme yapmak istemediği durumlarda Eser Sahibi,
tamamen kendi nam ve hesabına hareket edebilir.
d. Eser’in CAD çizimlerinin İş Sahibi’ne teslim edilmesi ve
böylece Eser Sahibi’nin işbu sözleşmede belirlenen yükümlülüğünün bittiği
tarihte (Madde:2:1.d) İş Sahibi, bütün giderlerini kendisi karşılamak üzere,
ilgili kanunlar ile kanun hükmünde kararnamelerde gösterildiği şekilde ürünün
tasarım tescilini, Eser Sahibi’nin kendisi ve/veya göstereceği özel veya tüzel
kişi adına almakla mükelleftir. Tasarım Tescili Eser Sahibi veya gösterdiği
özel veya tüzel kişi üzerine yapılmamış ürün, yerli veya yabancı piyasaya
sürülemez. İhracatı yapılacak eserlerin, bu cümleden olmak üzere, ihraç
edileceği ülkelerde geçerli tescillerinin de alınması zorunludur.
e. İş Sahibi, eseri üretmek, satmak, her türlü ticaretini yapmak
ve Eser Sahibi’nin ismini yazmak ve Eser Sahibi’nin bütün manevi haklarına
saygılı olmak koşulu ile her türlü sunumlarda kamuya teşhir etmek; işaret, ses
ve /veya görüntü nakline yarayan araçlarla umuma reklam yapmak, eser üzerindeki
mali haklarını dilediği kişi veya kuruma devretmek / satmak gibi bütün mali
haklara sahiptir.
f. Eser’in taklit edilmesi durumunda, Eser Sahibi’nin manevi ve
kendisinin mali haklarının korunması için İş Sahibi, dava açmak hak / yetki ve
sorumluluğuna sahiptir ve bu hakkından/sorumluluğundan vazgeçemez. Aynı
şekilde, eserin taklit olduğu iddiası ile açılabilecek davalarda İş Sahibi,
eserin orijinalliğini ispatlamak konusunda maddi ve manevi ve hukuki bütün
tedbirleri almak ve eserin savunmasını yapmak yetki, hak ve sorumluluğunu kabul
ve taahhüt eder.
g. İş Sahibi, Hazırlık Dönemi sonunda konusu ve detayları
belirlenmiş olan işin Eser Sahibi tarafından Bitirme Dönemi sonunda
tamamlanması durumunda eseri teslim almak zorundadır. Haksız neden ve
gerekçelerle teslim almaktan kaçınması ve Eser Sahibi ile bütün ilişkisini
kesmek istemesi durumunda İş Sahibi işbu Eser Sözleşme’si altında hükme
bağlanan ücretin tamamını ödemek zorundadır.
h. Prototipi, Eser’i yapan Eser Sahibi tarafından onaylanmayan
hiçbir ürün, iş sahibi tarafından seri üretilemez, kullanılamaz ve piyasaya
sürülemez. İş sahibi bu konuda, eseri yapana karşı saygılı ve sorumlu
davranacağını kabul eder ve buna karşılık Eser Sahibi, prototip ve seri üretime
hazırlık aşamalarındaki danışmanlık ve benzeri hizmetlerinden maddi veya manevi
hiçbir menfaat sağlamayacağını beyan ve taahhüt eder.
i. İş Sahibi, işbu sözleşmedeki mali ve/veya hukuki haklarını /
yetkilerini / sorumluluklarını, Eser Sahibi’ne karşı gene işbu sözleşmede
yazılı olan bütün yükümlülüklerini yerine getirmedikçe, hiçbir şekilde üçüncü
şahıslara ve/veya firmalara, kısmen veya tamamen devredemez, satamaz.
MADDE 3: ÜCRETLER, ÖDEME TABLOSU ve FATURA KESİMİ :
3.1. Hazırlık Dönemi sürecindeki Hazırlık Dönemi Toplantıları ile
ilgili ödemeler:
Şu an itibarıyla, Hazırlık Dönemi’nde ortalama toplam XXX (..rakam
ile...) adet Hazırlık Dönemi Toplantısı yapılacağı varsayılıyor ise de, bu
kesin bir rakam değildir. Her bir Hazırlık Dönemi Toplantısı’nın bedeli XXXX.-
YTL’dir (..yazı ile... YTL). İşbu Eser Sözleşmesi’nin Taraflar tarafından
imzalanması üzerine:
1. İş Sahibi, Eser Sahibi ile yapacağı ilk XX (..yazı ile...)
Hazırlık Toplantısı bedeli olarak, XXXX.- YTL (çarpı) X = XXXX.- YTL ‘i (..yazı
ile... YTL) peşinen ve nakit olarak ödeyecek;
2. Yukarıda yazılı ilk XX (..yazı ile...) toplantı sonrasındaki
(ön görülen) diğer XX (..yazı ile...) Hazırlık Dönemi toplantısı için [Hazırlık
Dönemi toplantıları No. X-X (dahil)] İş Sahibi, X’inci Hazırlık Dönemi
toplantısında, Eser Sahibi’ne, aynı şekilde, XXXX.- (çarpı) X = XXXX.- YTL
(..yazı ile...) daha peşinen ve nakit olarak ödeyecektir.
3. Burada (Madde:3.1.1) ve (Madde:3.1.2) de belirtilen, ön görülen
toplam XXX (..rakam ile...)) Hazırlık Dönemi toplantısı sonrasında yapılacak
her bir toplantı için İş Sahibi, Eser Sahibi’ne nakit XXXX.- YTL (..yazı ile...
YTL) peşin olarak ödeyecektir.
3.2. Bitirme Dönemi ile ilgili ödemeler:
Bitirme Dönemi çalışmalarına istinaden İş Sahibi Eser Sahibi’ne
toplam XX.XXX YTL (..yazı ile... YTL) ödeyecektir. Bu ücret, X (..rakam ile...)
değişik zamanda ve X (..rakam ile...) farklı oranda ödenecektir.
1. İşbu mukavelenin imzalanması ile birlikte İş Sahibi, Eser
Sahibi’ne, [Hazırlık Dönemi’nin ilk XX (..rakam ile...) toplantısının peşin
ücretine ek olarak] üzerinde mutabık kalınan XXXXX.-YTL (..yazı ile... YTL)’nin
%XX (yüzde ......)’nu [XXXX.-YTL (..yazı ile... YTL)] nakten ve bir seferde
ödeyecektir.
2. Hazırlık Dönemi’nin bitmesi ile birlikte, İş Sahibi ile Eser
Sahibi arasında, işbu Eser Sözleşmesine (Ek-1) şeklinde, işbu Eser
Sözleşmesinin ayrılmaz bir parçasını teşkil edecek, ayrı bir protokol olarak ve
“Bitirme Dönemi Protokolü” adı ile anılacak, Eser’in Bitirme Dönemi’nin
süresini belirleyen bir sözleşme imzalanacaktır. İşbu (Ek-1) şeklindeki Bitirme
Dönemi Protokolünün imzalanması ile birlikte İş Sahibi, Eser Sahibi’ne,
üzerinde mutabık kalınan XXXXX.-YTL (..yazı ile YTL)’nin ikinci (2.nci) %XX
(yüzde ..........)’luk dilimini [XXXX.-YTL (..yazı ile... YTL)] nakten ve bir
seferde ödeyecektir.
3. Bitirme Dönemi Protokol’ü altında tespit edilen süre sonunda,
Eser Sahibi, CAD çizimlerini İş Sahibi’ne teslim edecek, teslimatın İş Sahibi
tarafından kabul edilmesi üzerine de İş Sahibi Eser Sahibi’ne, üzerinde mutabık
kalınan XXXXX.-YTL (..yazı ile... YTL)’nin bakiye %XX’lik (yüzde .........)
kısmını [XXXXX.-YTL (..yazı ile... YTL)] peşin ve nakit olarak ödeyecektir
4. Hem Hazırlık Dönemi’ni hem de Bitirme Dönemi’ni kapsamak üzere,
İş Sahibi’nden tahsil edilen tüm ücretler, Eser Sahibi tarafından, İş Sahibi
adı ve namına ve Bitirme Dönemi sona erer ermez tek bir fatura altında fatura
edilecektir.
5. Burada (madde:3.1) ve (Md:3.2) altında belirtilen tüm ücretlere
KDV dahil olmayıp, Fatura bedeline %18 KDV ayrıca ilave edilecektir.
MADDE 4: ESER SÖZLEŞMESİ’NİN FESHİ:
4.1. Hazırlık Dönemi’nde Fesih:
1. Eser Sahibi, tek taraflı olarak anlaşmayı bu aşamada fesih
edecek olursa, haklı olduğu bir durumda değilse, peşinat olarak aldığı
avansların, henüz gerçekleşmemiş olan Hazırlık Toplantılarının hak etmediği
bölümüne karşılık gelen ücret avansı ile birinci %XX (yüzde .......)
karşılığındaki Bitirme Dönemi avansını iş sahibine iade etmeyi beyan ve taahhüt
eder.
2. İş Sahibi, tek taraflı olarak işbu anlaşmayı bu dönemde fesih
edecek olursa, haklı olduğu bir durumda değilse, Eser Sahibi’ne peşinat olarak
ödediği avansların tamamından, yani Eser Sahibi ile arasında yapılamamış
Hazırlık Dönemi toplantıları nedeniyle henüz Eser Sahibince hak edilmemiş avans
bakiyesinden ve Bitirme Dönemi için ödediği birinci %XX (yüzde .........) iş
avansından dahi feragat etmeyi ve olası rüçhan hakları ile o ana kadar yapılmış
bütün çalışmaların manevi ve mali haklarını eser sahibine terk etmeyi burada
beyan ve taahhüt eder.
4.2. Bitirme Döneminde Fesih:
1. Eser Sahibi, haksız olduğu durumlarda Eser’i tamamlamaz ve
anlaşmayı tek taraflı olarak fesih etmek isterse, sadece Bitirme Dönemi için ve
bu dönemin başlangıcında almış olduğu ikinci dilim %XX (yüzde ......)’lik
peşinatı, hiçbir kesinti dahi yapmaksızın İş Sahibi’ne geri ödeyeceğini ve
üstelik Eser üzerinde hiçbir mali veya manevi hakkı kalmayacağını burada beyan
ve taahhüt eder. İş Sahibi, böyle bir durumda, dilediği herhangi bir şekilde
söz konusu Eser’i tamamlamak hakkına sahip olur.
2. Ancak, sözleşme hükümlerinin uygulanmadığı gerekçesi ile haklı
olduğu durumlarda Eser Sahibi’nin işbu sözleşmeyi tek taraflı olarak feshetmesi
durumunda, İş Sahibi hiçbir şekilde mali veya manevi hak iddiasında
bulunamayacağı gibi, Eser’in tamamlanması için hiçbir faaliyet içine de
giremez.
3. İş Sahibi’nin bu döneme haklı gerekçeleri yokken anlaşmayı
feshetmesi durumunda, İş Sahibi yapmış olduğu peşin ödemeler üzerinde hiçbir
hukuki ve mali hakkı olmadığını ve üstelik o ana kadar yapılmış olan
çalışmalarda ortaya çıkmış Eser ve/veya Eserler üzerindeki olası rüçhan hakları
ile maddi ve manevi bütün haklarından da feragat etmiş sayılacağını burada
beyan ve kabul eder. (Madde.2.1.l) ile (Madde2.2.g) hükümleri saklıdır.
4. İş Sahibi’nin haklı gerekçelerle işbu sözleşmeyi feshetmesi
durumunda, Eser Sahibi’nin haksız olduğu durumlardaki yaptırımlar (Madde:4-2-1)
geçerlidir.
4.3. Bitirme Dönemi’nin sonunda fesih:
İş Sahibinin, Eser Sahibi tarafından kendisine teslim edilen nihai
bilgisayar destekli tasarımı (CAD) kabul etmek istememesi veya kabul ettiği
halde bakiye son parti ödemeyi (Bitirme Dönemi ücretinin yüzde XX’ını) çeşitli
bahanelerle yapmak istememesi ve/veya geciktirmesi durumunda, kendisini bu
ödemeyi geciktirmekte ve/veya yapmamakta haklı kılacak gerekçeleri, Eser
Sahibine yazılı olarak açıklaması istenir. İş Sahibi’nin haklı olduğu konularda
tasarım üzerinde gerekli düzeltmelerin ve/veya iyileştirmelerin, Eser Sahibi tarafından
iyi niyetle yapılması esastır. Yukarıda yazılı (Madde:2.1-l) ile (Madde:2.2.g)
hükümleri saklıdır.
MADDE 5: BÖLÜNEBİLİRLİK - TADİLAT – FERAGAT GAİPLİĞİ – TAKVİM
GÜNLERİ
5.1. Eğer buradaki maddelerden her hangi birisi, veya bunların her
hangi bir konuya istinaden uygulaması, bu konuda yetkisi olan her hangi bir
mahkeme, tahkim, hükümet dairesi ve düzenleyici kuruluş tarafından geçersiz ve
yasadışı kılınır veya boşa çıkarılırsa, o zaman böylesi madde veya maddeler, ya
bu Eser Sözleşmesi’nden silinmiş ya da öylesi bir durum için geçersiz kılınmış
sayılacak (durum hangisi ise), ve işbu Eser Sözleşmesi’nin kalanı aynen kalacak
ve bu şekilde geçerli olmayı sürdürecek, bu minvalde de Taraflar, iyi niyet
çerçevesinde böylesi madde veya maddeleri, ilgili işleme istinaden aynı şekilde
etkili olabilecek, geçerli ve etkin bir yenisi veya yenileriyle değiştirmeyi
müzakere edecektir.
5.2 Feragat eden Taraf’ın çıkarına olmak üzere getirilen
feragatlar hariç, işbu Eser Sözleşmesi’nde yapılan her hangi bir değişiklik
veya modifikasyon, veya maddeleri üzerindeki feragatler, her bir Taraf
tarafından da Kabul görüp imzalanmadıkça, geçerli olmayacaktır.
5.3 Burada aksi belirtilmediği müddetçe, her hangi bir Taraf’ın
buradan kaynaklanan haklarını yerine getirmekte gecikmeleri, böylesi
haklarından feragat ettikleri manasına gelmeyecektir; her hangi bir Taraf’ın
her hangi bir akitten, anlaşmadan, temsilden veya garantiden feragat etmesi,
aynısının öncesi veya sonrasındaki ihlalden veya akitten, anlaşmadan, temsilden
veya garantiden feragat ettiği manasına gelmeyecektir.
5.4 Aksi belirtilmedikçe, işbu Eser Sözleşmesi’ndeki her hangi bir
güne veya son mühlete ilişkin bir referans, bir takvim gününe atıfta
bulunacaktır. Eğer son mühlet Cumartesi veya Pazar günü bitiyor ise, veya
Türkiye’deki yerel veya ulusal bir resmi tatil gününe denk düşüyorsa, o zaman
son mühlet, müteakip ilk çalışma gününe kadar uzayacaktır.
MADDE 6: MÜCBİR SEBEPLER:
Taraflar’ın, işbu Eser Sözleşmesi’nden birbirlerine karşı doğan
haklar yükümlülükleri veya sorumluluklarını, sel, yangın, deprem, savaş,
ayaklanma, salgın hastalık, grev, lokavt vb. sosyal ve/veya benzeri her hangi
bir Tanrı vergisi olaydan dolayı yerine getirmekte başarısız olurlarsa, mücbir
sebebe maruz kalan Taraf bunu karşı Taraf’a yazılı olarak acilen bildirecek, ve
böylesi bir durumu iyileştirmek ve düzeltmek için gerekli olan tüm çabalarını
sarf edecek, ve böylesi bir mücbir sebep durumunun düzeltilmesi için geçen
süre, ilgili sürece ilave edilecek, ancak, böylesi bir durum veya durumlar,
işbu Eser Sözleşmesi’nin fesih edilmesi için asla bir gerekçe de teşkil
etmeyecektir.
MADDE 7: MAHREMLİK:
Her bir Taraf, yan kuruluşlarının ve ilgili müdürlerinin,
sorumlularının, çalışanlarının, denetçilerinin, müşavirlerinin, acentelerinin,
temsilcilerinin, danışmanlarının ve finansal kuruluşlarının işbu Eser
Sözleşmesi’nin şartlarının yerine getirilmesine ilişkin çalışma ve işlerle
ilgili bilgileri mahrem sayacak ve öyle tutacaklardır. Her bir Taraf, böylesi
bilgileri (müdürleri, sorumluları, çalışanları, acenteleri, müdürleri,
denetçileri veya müsteşarları dışında) açıklamayacak veya böylesi bilgileri
(sadece işbu Eser Sözleşmesi’nin yerine getirilmesi amaçları hariç)
kullanmayacaktır.
7.1. Geçerli yasalar veya ilgili hükümet, yargı mercileri veya
diğer yetkili makamlar tarafından öylesi emredilmedikçe veya talep edilmedikçe,
Taraflar, diğer Taraf’ın önceden yazılı onayını almaksızın ve bunun neleri
içereceği, nasıl ve ne şekilde yapılacağı hususunda mutabık kalmaksızın, işbu
Eser Sözleşmesi’ne veya işbu Eser Sözleşmesi içinde belirtilen diğer hususlara
istinaden basın bülteni veya her hangi bir kamu açıklaması yayınlamayacaktır.
Taraflar’dan hiç biri, diğer Taraf’ın ismini veya ticari unvanını, tescilli
markalarını veya diğer fikri mülkiyet haklarını, diğer Taraf’ın öncelikli
yazılı onayı olmaksızın kullanmayacaktır.
7.2. Her bir Taraf, işbu Eser Sözleşmesi’nin ve burada belirtilen
diğer anlaşmaların yerine getirilmesine istinaden diğer Taraf’tan edineceği
bilgileri, veya işbu Eser Sözleşmesi’ne girilmesine istinaden diğer Taraf’tan
edineceği veya diğer Taraf’a ilişkin tüm diğer gizli bilgileri ve ticari
sırları, en gizli ve mahrem bir şekilde tutacağı konusunda mutabık kalır. Her
bir Taraf, burada belirtilen amaçlar hariç olmak üzere, bir önceki cümlede
tanımlanan mahrem bilgileri diğer Taraf’ın öncelikli yazılı rızası olmadığı
müddetçe açıklamayacağı, yaymayacağı, kullanmayacağı, iletmeyeceği konusunda da
mutabık kalır. Ancak, bu paragrafta belirtilen kısıtlamalar, aşağıda yazılı
olanlara istinaden uygulanmayacaktır:
7.2.1. edinen Taraf’ın her hangi bir ihlaline istinaden açığa
çıkması hariç, açıklandığı zaman itibarıyla kamuya malolmuş bilgiler;
7.2.2. edinen Taraf tarafından bağımsız olarak geliştiği veya
üçüncü taraflardan edinildiği ispatlanabilecek, açıklayan taraftan kendisinin
direkt veya dolaylı yoldan edinmediği bilgiler;
7.2.3. buradaki Taraflar’ın artık mahrem olmadığına karar
verdikleri bilgiler;
7.2.4. geçerli yasalar tarafından, veya yetkili kurum veya
kuruluşlar veya makamlar tarafından açıklanması emredilen veya talep edilen,
veya her hangi bir borsanın istemleri veya raporlama istemleri doğrultusunda
açıklanan bilgiler; ve
7.2.5. işbu Eser Sözleşmesi’nin işletilmesi amaçlarına yönelik
olarak bir Taraf tarafından istihdam edilen danışmanlara açıklanan bilgiler;
7.2.6. bu Bölümde belirtilen akitler ve sınırlamalar, Taraflar
üzerinde işbu Eser Sözleşmesi’nin devamı süresince ve fesih edilmesinden
sonraki iki (2) sene boyunca devam edecektir.
MADDE 8: İHBARLAR VE İLETİŞİMLER:
Hazırlık Dönemi ve Bitirme Dönemi ile ilgili toplantı bazlı veya
böylesi dönemlerle ilgili randevular ve iletişimler hariç, işbu Eser
Sözleşmesi’nin feshine ilişkin veya diğer türden yasal ihbar ve iletişimler
Türkçe olarak hazırlanacak, gerçek olarak, elden, posta veya kurye veya faks
ile (ki yazılı bir alındı teyidi gönderilecektir) yapılacak, ve aynısı,
gönderen tarafından gerçek manada teslim edildiğinde veya alıcının faksında
alıcı tarafından alındığında veya aynısının geçerli bir sureti şeklinde
alıcının faksındaki sıradan kağıt üzerinde teslim alındığında, gönderen
tarafından teslim edilmiş sayılacaktır.
İhbarların teyitleri posta ile gönderilecektir. Adres
değişikliğine ilişkin bir ihbar, sadece fiziksel manada teslim alınmış ise,
teslim edilmiş sayılacaktır.
Eğer Eser Sahibi’ne ise:
(Kişi ya da kuruluşun adı / unvanı).
(Adresi)
(Adresin devamı)
Bay / Bayan .....................................’in dikkatine
Tel.: ................................................
Faks: .................................................
E-posta:
................................@...............................
Web: http//
..............................................................
Eğer İş Sahibi’ne ise:
(Kişi ya da kuruluşun adı / unvanı).
(Adresi)
(Adresin devamı)
Bay / Bayan ....................................’in dikkatine
Tel.: ..............................................
Faks: ..............................................
E-posta:
...............................@..............................
Web: http// .............................................................
Buraya taraf her hangi bir Taraf, yukarıdaki şekilde gönderilmiş
yazılı bir ihbar ile gönderilecek olan ihbar ve iletişimlerin, farklı bir
adrese ve/veya farklı bir şahsa yapılmasını, bunu yazılı olarak önceden haber
vermek suretiyle, sağlayabilir. Önceden yazılı olarak haber vermek suretiyle
yapılan yeni adrese / şahsa yapılacak olan her türlü iletişim, ihbar, uyarı vb.
yasal olarak yapılmış sayılacaktır.
MADDE 9: GEÇERLİ YASA ve TAHKİM:
9.1. Bu sözleşme de yer almayan hükümlerde 5846 sayılı Fikir ve
sanat eserleri yasasının hükümleri tamamlayıcı olarak uygulanacaktır.
9.2. İşbu Eser Sözleşmesi’nde yer almayan hükümlerde, 551 ve 554
sayılı KHK hükümleri tamamlayıcı olarak uygulanacaktır.
9.3. İşbu Eser Sözleşmesi’nin ücretler ve ödemelerle ilgili
ihtilaflarında, Borçlar Kanunu hükümleri tamamlayıcı olarak uygulanacaktır.
9.4. İşbu Eser Sözleşmesi’nden doğacak anlaşmazlıklarda ilgili
İstanbul mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir.
9.5. Toplam ondört (14) Sayfa ve dokuz (9) Ana Maddeden oluşan
İşbu Eser Sözleşmesi iki (2) nüsha olarak Taraflar’ın serbest iradeleri ile
düzenlenmiş olup, tüm sayfa altları da ayrı ayrı dahil olmak üzere, tamamı
Taraflar’ın imzaları ile onanmıştır.
ESER SAHİBİ İŞ SAHİBİ
.........................................................
.........................................................
.........................................................
.........................................................
adı ve namına: ................................ adı ve Namına:
................................
(İmza yetkilisinin adı soyadı) (İmza yetkilisinin adı soyadı)
(Kaşe) İmza: (Kaşe) İmza:
Tarih: ..../...../ 2009 Tarih: ..../..../2009
Kaydol:
Yorumlar (Atom)